Chuyện kể của những nữ chiến sĩ Trường Sơn Đất Tổ

4 giờ trướcBài gốc

Tim còn đập, đường phải thông

Giữa những ngày cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước khốc liệt, cam go, những cô gái tuổi 18, đôi mươi của quê hương Phú Thọ đã xung phong lên đường nhập ngũ. Họ ra đi chưa biết ngày trở về, nhưng ai cũng chung một ý chí, sẵn sàng hi sinh cho Tổ quốc. Bà Nguyễn Thị Năm ở phường Việt Trì, từng làm nhiệm vụ hậu cần tại Đoàn 559, Bộ đội Trường Sơn chia sẻ: “Chúng tôi viết đơn tình nguyện vào chiến trường. Khi đi khám sức khỏe được báo là trúng tuyển, trong lòng phấn khởi lắm. Vì mình được đứng trong hàng ngũ quân đội và được đi vào chi viện cho miền Nam. Có những chị em khi vào làm nhiệm vụ, ra dọn thao trường, không may vướng phải bom bi, đã hi sinh ngay tại nơi ấy. Nhưng chúng tôi không sợ hãi mà càng thấy mình phải kiên cường hơn”.

Ban Liên lạc Nữ chiến sĩ Trường Sơn tỉnh Phú Thọ và đồng đội thăm gia đình liệt sĩ Hà Thị Viền.

Trên tuyến đường Trường Sơn đã hứng chịu hơn 4 triệu tấn bom đạn và hàng triệu lít chất độc hóa học trong những năm kháng chiến chống Mỹ cứu nước, các nữ chiến sĩ quê hương Phú Thọ đã cùng với hàng vạn nữ chiến sĩ cả nước ngày đêm giữ huyết mạch được lưu thông. Bà Mai Thị Thọ, Phó Chủ tịch Hội Truyền thống Trường Sơn - Đường Hồ Chí Minh, Trưởng Ban liên lạc Nữ chiến sĩ Trường Sơn tỉnh Phú Thọ xúc động kể lại: “Chúng tôi ăn tại mặt đường, ngủ tại mặt đường là chuyện bình thường. Có những lúc mưa bất chợt, các nữ chiến sĩ Trường Sơn ướt sũng, phải hơ quần áo tại mặt đường. Có những lúc lấy lá rừng làm bát ăn cơm. Cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước càng gần đến ngày thắng lợi, càng khốc liệt. Có những trận bom nổ chậm làm nhiều đồng chí hi sinh ngay tại mặt đường. Có nhiều người không qua khỏi vì sốt rét đã nằm lại những cánh rừng trên dọc đường Trường Sơn. Nhưng chúng tôi luôn tự nhủ: Tim còn đập, đường phải thông”. Ý chí đã khiến những cô gái sức vóc khiêm nhường trở thành biểu tượng của sức mạnh phi thường, “gian khó phải lùi nhường em tiến bước”. Họ đã góp phần làm nên đại thắng mùa Xuân năm 1975, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

Hơn 50 năm giữ kỷ vật của người bạn liệt sĩ và cuộc gặp gỡ xúc động

Sau ngày thống nhất đất nước, đa số các nữ chiến sĩ tiếp tục nhận nhiệm mới, mở tiếp những cung đường. Năm 1976, cô gái Hà Thị Viền ở xã Xuân Lũng làm nhiệm vụ trên tuyến đường 20 Quyết Thắng, tuyến đường có mật độ bom đạn dày đặc nhất trên mỗi kilomet của hệ thống đường Trường Sơn huyền thoại. Trong lúc tham gia san lấp, khôi phục tuyến đường, chị đã hi sinh. Nữ liệt sĩ khi đó mới ở tuổi 23.

Hơn 50 năm qua, các nữ chiến sĩ Đất Tổ đã giữ lời hứa trước khi chia tay năm 1973 tại bến phà Long Đại (tỉnh Quảng Bình), nếu còn sống sẽ tìm gặp lại nhau. Năm 2002, Ban liên lạc Nữ chiến sĩ Trường Sơn tỉnh Phú Thọ được thành lập, trở thành ngôi nhà chung kết nối các nữ chiến sĩ cùng lên đường nhập ngũ năm xưa. Cuộc gặp mặt nữ chiến sĩ quân y Trường Sơn và đồng đội do Ban Liên lạc Nữ chiến sĩ Trường Sơn tỉnh Phú Thọ tổ chức ngày 31/3/2026 đã trở thành cuộc gặp gỡ đặc biệt với các nữ chiến sĩ và với gia đình liệt sĩ Hà Thị Viền.

Tại cuộc gặp ấy, nữ quân y Nguyễn Thị Sự từng công tác tại Sư đoàn 473, Đoàn 559, Bộ đội Trường Sơn - là người bạn thân thiết của liệt sĩ Hà Thị Viền đã trao lại kỷ vật của liệt sĩ Viền cho gia đình liệt sĩ. Kỷ vật là một chiếc hộp nhỏ được làm bằng hợp kim Đuya Ra (ống pháo sáng của địch) do một người bạn thân quý làm tặng cô gái Viền. Một chiếc hộp nhỏ chứa đựng tình cảm sâu sắc của nữ liệt sĩ.

Bà Nguyễn Thị Sự kể rằng, tháng 4 năm 1974, bà bị ốm một trận ác tính. Đồng chí Viền đã cõng bà lên xe và thì thầm “Mình gửi cậu giữ hộ vật kỉ niệm này. Cố gắng điều trị nhé.” Thế rồi hai người chia tay nhau từ đó. Suốt hơn 50 năm qua, vì cuộc sống mưu sinh, gia đình bà bươn trải lúc thì vào Nam, khi lại ra Bắc, nhưng bà luôn gìn giữ cẩn trọng kỷ vật của liệt sĩ Viền. Bà Sự từng tìm người được khắc tên trên kỉ vật của liệt sĩ Hà Thị Viền để trao lại, nhưng rồi như có một sợi dây tâm linh mách bảo, bà Sự đã xin lại kỷ vật để trao cho gia đình liệt sĩ.

Bà Nguyễn Thị Sự và bà Hà Thị Lợi kể về kỷ vật của liệt sĩ Hà Thị Viền.

Nhận kỉ vật của liệt sĩ Hà Thị Viền, những người thân của liệt sĩ như gặp lại bóng hình cô gái Viền năm xưa. Những giọt nước mắt không ngừng trên gương mặt những người thân của liệt sĩ. Bà Hà Thị Lợi là em gái ruột của liệt sĩ Hà Thị Viền chia sẻ: “Từ ngày chị Viền lên đường nhập ngũ cho đến khi chị hi sinh, chị chưa được về nhà lần nào. Ai cũng thương và nhớ. Giờ đây, được nhận kỷ vật của chị cũng như được gặp lại chị. Gia đình sẽ trân trọng, đặt kỷ vật cùng với di ảnh của chị để phụng thờ.”

Người thân xem lại kỷ vật của liệt sĩ Hà Thị Viền.

Kỷ vật của nữ liệt sĩ Trường Sơn giản dị nhưng đó là món quà vô giá của cô gái đã sẵn sàng hy sinh thanh xuân cho đất nước muốn giữ lại. Và sự trân quý của những người đang sống đối với kỷ vật ấy không chỉ là “trọn nghĩa vẹn tình” mà còn là cách chúng ta kéo gần khoảng cách giữa quá khứ và hiện tại. Đó là nhịp cầu kết nối các thế hệ, là lời nhắc nhở lặng thầm về giá trị của hòa bình, độc lập.

Tự hào viết tiếp những trang sử trong thời kì mới

Trở về với cuộc sống thời bình, những nữ chiến sĩ Trường Sơn Đất Tổ hôm nay có nhiều hoàn cảnh khác nhau. Không ít người không lập gia đình. Không ít người không có cơ hội làm vợ, làm mẹ vì nhiễm chất độc Đioxin. Có những người gia cảnh còn khó khăn nhưng họ luôn nhớ về những ngày tham gia làm nhiệm vụ trên đường Trường Sơn, làm nhiệm vụ ở các đơn vị phục vụ chiến trường miền Nam với niềm tự hào đã được góp sức vào sự nghiệp thống nhất nước nhà.

Họ tin vào công cuộc đổi mới của Đảng. Họ đang viết tiếp những trang sử vàng của nữ chiến sĩ Trường Sơn năm xưa trong thời kì mới. Rất nhiều nữ chiến sĩ Trường Sơn Đất Tổ đã vinh dự được gặp mặt các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, được nhận Bằng khen của các ban, ngành, đoàn thể Trung ương và của tỉnh.

Những “nhánh lan rừng” của vùng Đất Tổ dù trong khói lửa hay giữa thời bình, vẫn luôn tỏa ngát hương thơm. Đường Trường Sơn huyền thoại nay trở thành tuyến đường Hồ Chí Minh hiện đại, góp phần phát triển kinh tế - xã hội và an ninh quốc phòng đất nước. Lịch sử đang được viết tiếp với những chương mới của thời đại mới. Và các nữ chiến sĩ Trường Sơn Đất Tổ không ngừng tô thắm truyền thống “Anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang” - như tám chữ vàng Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dành tặng phụ nữ Việt Nam.

Tuyết Minh

Nguồn Phú Thọ : https://baophutho.vn/chuyen-ke-cua-nhung-nu-chien-si-truong-son-dat-to-252677.htm