Sáng 11/4, Quốc hội thảo luận tại hội trường về các dự án Luật Hộ tịch (sửa đổi), Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trợ giúp pháp lý.
Liên quan đến việc giao dịch công chứng, đại biểu Quốc hội Nguyễn Trường Giang (đoàn Lâm Đồng) quan tâm đến việc sửa đổi 'công chứng ngoài địa hạt' (không phụ thuộc địa giới hành chính) được đề xuất làm theo lộ trình. Cho rằng cơ quan soạn thảo lý giải chưa rõ ràng và thuyết phục vấn đề này, theo ông Giang, công chứng viên khi công chứng phải có đầy đủ các thông tin.
Đại biểu Quốc hội Nguyễn Trường Giang - đoàn Lâm Đồng phát biểu.
“Trong trường hợp thông tin không đầy đủ, họ hoàn toàn có quyền từ chối. Tại sao chúng ta cứ cột vào là cứ phải theo địa hạt?”, đại biểu nêu vấn đề và cho rằng, nên mở rộng thẩm quyền công chứng không theo địa hạt.
Vấn đề quan trọng khác theo đại biểu, là công chứng ngoài trụ sở, nhưng hiện nay lại không cho phép làm điều này. Cũng theo đại biểu, quy định này hoàn toàn có thể áp dụng đối với những địa bàn có mật độ dân số thấp. Vì thế, cần mở rộng phạm vi cung cấp dịch vụ công chứng ngoài trụ sở đối với một số địa bàn.
Đặc biệt, đại biểu Nguyễn Trường Giang đặt vấn đề, tại sao không cho phép Chủ tịch UBND xã được ủy quyền chứng thực các loại giấy khai sinh, giấy khai tử, giấy chứng nhận kết hôn?
"Khi dân cần, lãnh đạo xã bận đi học thì không ai thực hiện được trong khi công việc cần gấp và đề nghị phải linh hoạt để hỗ trợ tốt nhất cho người dân", ông Giang cho hay.
Đại biểu Quốc hội Phạm Văn Hòa (đoàn Đồng Tháp) thống nhất về các giao dịch công chứng phải được luật quy định, bao gồm giao dịch mua bán, chuyển nhượng, tặng cho, phân chia tài sản, góp vốn đối với bất động sản.
Đại biểu Quốc hội Phạm Văn Hòa - đoàn Đồng Tháp phát biểu.
Tuy nhiên, ông lưu ý, các luật chuyên ngành còn có những quy định khác nhau. Vì thế, cần phối hợp với các cơ quan soạn thảo luật chuyên ngành như Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh Bất động sản, Luật Đất đai để thống nhất quy định, tránh gây phiền hà, tốn kém cho người dân.
Bên cạnh đó, ông Hòa cũng bày tỏ băn khoăn với một số quy định bắt buộc phải công chứng. Ông ví dụ, với cán bộ khi được bổ nhiệm, hoặc bổ nhiệm lại phải công chứng toàn bộ văn bằng, chứng chỉ.
“Có nhất thiết phải như vậy hay không, bởi khi cơ quan quản lý cán bộ khi tuyển dụng, họ đã có đầy đủ văn bằng, chứng chỉ và đã có công chứng rồi. Phải có sự thống nhất để giảm phiền hà, tốn kém cho người dân”, đại biểu đoàn Đồng Tháp nói.
Ngoài ra, ông Hòa cũng đề nghị phải bổ sung loại hình công chứng từ xa. Theo ông, nếu ‘thiết kế đúng’ sẽ bao gồm ít nhất ba lớp bảo vệ: xác thực danh tính thông qua cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, về sinh trắc học, hoạt động kỹ thuật số.
“Chúng ta cũng không phủ nhận rủi ro của việc công chứng từ xa như giả mạo danh tính, hay sự cố kỹ thuật. Nhưng hiện nay chúng ta đã có cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, hệ thống danh tính điện tử VNeID, hạ tầng kỹ thuật số, tôi nghĩ, nếu cho phép công chứng từ xa thì người dân sẽ rất thuận lợi”, ông Hòa nói.
Thiếu tướng Nguyễn Minh Tuấn – Giám đốc Công an tỉnh Phú Thọ (đoàn Phú Thọ) phát biểu.
Nêu ý kiến tại hội trường, Thiếu tướng Nguyễn Minh Tuấn – Giám đốc Công an tỉnh Phú Thọ (đoàn Phú Thọ) cho rằng cần làm rõ sự cần thiết về thủ tục liên quan đến công chứng giao dịch bất động sản. Bởi, thực tế có rất nhiều vấn đề, lần này sửa luật nên làm sao tạo thuận lợi để phát huy được hiệu quả khi giao dịch bất động sản.
Đại biểu Nguyễn Minh Tuấn cho rằng cần sự linh động, có thể khuyến khích hoặc do người giao dịch tự nguyện chứ không bắt buộc tất cả đều phải công chứng.
Thiếu tướng Nguyễn Minh Tuấn cũng đặt vấn đề công chứng bất động sản là công chứng hình thức hay công chứng nội dung và nếu liên quan nghi ngờ sai phạm như trốn thuế thì người công chứng có chịu trách nhiệm hay không?
“Nếu không thì chỉ cần giao dịch theo mẫu nhà nước hướng dẫn rồi ra nộp thuế là coi như giao dịch xong, vậy cần gì yêu cầu người dân đi công chứng? Nên để người dân tùy từng hợp đồng, nhu cầu mà lựa chọn công chứng hay không”, đại biểu Tuấn nêu quan điểm.
Quang Phong/Báo Tin tức và Dân tộc