Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội (Viettel) cùng một số doanh nghiệp kiến nghị sửa đổi Thông tư 60/2025 của Bộ Công thương theo hướng bỏ quy định áp giá bán lẻ điện cho mục đích kinh doanh đối với trung tâm dữ liệu.
Theo các doanh nghiệp, trước khi Thông tư 60/2025 có hiệu lực, điện năng sử dụng cho trung tâm dữ liệu được áp dụng giá điện sản xuất theo Thông tư 16/2014.
Việc chuyển sang giá điện kinh doanh khiến chi phí điện tăng mạnh, ước tính hơn 50%, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả đầu tư và vận hành trung tâm dữ liệu.
Biến động về giá điện sẽ làm tăng chi phí rất lớn cho trung tâm dữ liệu. Ảnh: Hoàng Anh.
Viettel cho rằng, cách áp giá này chưa phù hợp với định hướng tại Nghị quyết 57, Luật Viễn thông và Luật Chuyển đổi số, trong đó xác định trung tâm dữ liệu là một bộ phận của hạ tầng số quốc gia.
Phản hồi kiến nghị trên, Bộ Công Thương khẳng định khoản 19 Điều 11 Thông tư 60/2025 không tạo gánh nặng chi phí tuân thủ, đồng thời không gây hạn chế đối với phát triển khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Theo Bộ Công thương, quy định này được bổ sung trên cơ sở ý kiến của doanh nghiệp và hiệp hội về việc cần làm rõ giá bán lẻ điện áp dụng cho “cơ sở cung cấp dịch vụ xử lý, lưu trữ và quản lý dữ liệu tập trung”. Việc phân loại được xây dựng dựa trên Luật Viễn thông 2023 và hệ thống ngành kinh tế Việt Nam.
Theo đó, trung tâm dữ liệu có thể phục vụ nội bộ doanh nghiệp hoặc cung cấp dịch vụ cho tổ chức, cá nhân khác. Trường hợp trung tâm dữ liệu cung cấp dịch vụ xử lý, lưu trữ và quản lý dữ liệu, sẽ áp dụng giá bán lẻ điện theo mục đích kinh doanh.
Nếu trung tâm dữ liệu chỉ phục vụ hoạt động của chính doanh nghiệp và không cung cấp dịch vụ cho bên thứ ba, giá điện được áp dụng theo mục đích sử dụng ghi trong hợp đồng mua bán điện.
Trường hợp trung tâm dữ liệu vừa phục vụ nội bộ vừa cung cấp dịch vụ cho bên thứ ba, giá điện sẽ được xác định theo tỷ lệ sản lượng điện sử dụng cho từng mục đích, trên cơ sở thỏa thuận giữa bên mua và bán điện theo quy định tại Thông tư 60/2025.
Bộ Công thương nhấn mạnh, cách tiếp cận này phù hợp với Nghị quyết 70-NQ/TW của Bộ Chính trị về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, trong đó nêu rõ nguyên tắc không bù chéo giá điện giữa các nhóm khách hàng.
Theo điểm b khoản 3 Điều 3 Thông tư 60/2025, trong trường hợp bên mua điện sử dụng điện cho nhiều mục đích khác nhau, hai bên căn cứ tình hình sử dụng điện thực tế để thỏa thuận tỷ lệ điện năng cho từng mục đích.
Tranh luận về giá điện trung tâm dữ liệu không phải là một kiến nghị đơn lẻ. Trước đó, Tập đoàn Viễn thông quân đội Viettel cùng Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn Nhà nước đã đề xuất xây dựng một hành lang pháp lý khác biệt cho các dự án công nghệ cao như trung tâm dữ liệu, bán dẫn, trí tuệ nhân tạo và hàng không vũ trụ.
Theo các doanh nghiệp này, hệ thống pháp luật hiện hành được thiết kế chủ yếu cho các ngành truyền thống – nơi rủi ro có thể dự báo, vòng đời dự án dài và mô hình kinh doanh ổn định. Trong khi đó, các lĩnh vực công nghệ cao có đặc thù vốn đầu tư lớn, chu kỳ đổi mới nhanh, rủi ro cao và xác suất thất bại lớn.
Trong bối cảnh đó, Viettel cho rằng việc tiếp cận chính sách theo tư duy “ngành kinh doanh thông thường”, bao gồm cả cách áp giá điện, có thể làm giảm sức hấp dẫn đầu tư của Việt Nam trong lĩnh vực trung tâm dữ liệu và AI, đặc biệt khi nhiều quốc gia trong khu vực đang áp dụng chính sách trợ giá điện, ưu đãi thuế và đất đai cho loại hình hạ tầng này.
Thái Bình