Giá khí đốt tăng vọt khi Qatar đóng cửa nhà máy LNG lớn nhất thế giới

3 giờ trướcBài gốc

Cơ sở sản xuất LNG của QatarEnergy ở thành phố công nghiệp Ras Laffan, Qatar. Ảnh: Reuters

Iran đang thực hiện các đòn tấn công bằng drone và tên lửa vào nhiều nước đồng minh của Mỹ trong vùng Vịnh Ba Tư bao gồm Qatar như một phần của chiến dịch đáp trả Mỹ trong cuộc xung đột hiện nay.

Hôm 2-3, drone của Iran đã đánh trúng hai địa điểm gồm một bể chứa nước tại nhà máy điện ở thành phố công nghiệp Mesaieed và một cơ sở năng lượng ở thành phố công nghiệp Ras Laffan thuộc sở hữu của QatarEnergy, nhà sản xuất LNG lớn nhất thế giới, theo Bộ Quốc phòng Qatar.

Dù không có thương vong, QatarEnergy đã buộc phải tạm ngưng sản xuất LNG và các sản phẩm liên quan tại những địa điểm bị ảnh hưởng vì lý do an ninh. Ras Laffan là nơi tập trung các đơn vị xử lý LNG của QatarEnergy trước khi xuất khẩu ra thế giới.

Reuters và Bloomberg dẫn lời những nguồn thạo tin cho biết, tâp đoàn năng lượng nhà nước này buộc phải tuyên bố tình trạng bất khả kháng, cho phép công ty được miễn trừ khỏi các nghĩa vụ hợp đồng trong trường hợp xảy ra những tình huống bất thường, chẳng hạn như một cuộc tấn công bằng drone.

Sự việc diễn ra trong bối cảnh các cuộc đối đầu trên biển giữa Iran và Mỹ ngày càng căng thẳng. Các tên lửa liên tục bay qua khu vực, khiến eo biển Hormuz, tuyến vận tải thương mại chiến lược gần như bị bóp nghẹt.

Theo Reuters, ít nhất 150 tàu gồm cả tàu chở LNG, đã phải thả neo chờ đợi trong eo biển này và vùng lân cận. Hãng tin Anadolu Agency của Thổ Nhĩ Kỳ cho biết, lưu lượng tàu qua eo biển Hormuz đã giảm tới 86%, với khoảng 700 tàu nằm im hai bên cửa ngõ ra vào.

Xuất khẩu LNG của Qatar chiếm 20% thị phần toàn cầu. Khi lượng hàng ra thị trường sụt giảm, nguồn cung thắt chặt và giá lập tức leo thang.

“Rõ ràng các cuộc tấn công drone của Iran là bước leo thang mới chỉ sau một đêm, gây áp lực trực tiếp lên hạ tầng năng lượng tại vùng Vịnh Ba Tư”, Rachel Ziemba, chuyên gia cấp cao tại Trung tâm An ninh Mỹ Mới (CNAS) bình luận.Những nước chịu tác động trực tiếp nhất là các thị trường châu Á, đặc biệt là Bangladesh, Ấn Độ và Pakistan.

Trung Quốc là quốc gia nhập khẩu khí tự nhiên lớn nhất thế giới nhưng phần lớn nguồn cung của nước này đến từ Úc – chiếm 34% tổng nhập khẩu, theo Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA).

Tuy nhiên, Maksim Sonin, chuyên gia năng lượng tại Trung tâm Nhiên liệu Tương lai thuộc Đại học Stanford (Mỹ) cho rằng, dù quyết định tạm ngưng sản xuất LNG của QatarEnergy gây biến động cho thị trường, nhưng chưa đến mức gây khủng hoảng.

“Chúng ta sẽ chứng kiến biến động ngắn hạn trên thị trường LNG, đặc biệt nếu hạ tầng năng lượng tại Qatar hoặc các trung tâm sản xuất LNG khác bị hư hại”, ông nói.

Dù vậy, ông nhận mạnh: “Tôi không kỳ vọng cuộc khủng hoảng khí đốt năm 2022 sẽ lặp lại ở châu Âu” khi Nga mở chiến dịch quân sự toàn diện tại Ukraine.

“Mối đe dọa đối với an ninh nguồn cung khí hốt đang hiện hữu ngay lúc này. Mức độ nghiêm trọng sẽ phụ thuộc vào thời gian gián đoạn sản xuất LNG của Qatar kéo dài bao lâu, nhưng chúng ta đã bước vào một kịch bản rủi ro hoàn toàn mới”, Simone Tagliapietra, chuyên gia phân tích của tổ chức tư vấn Bruegel nói.

Trước năm 2022, Nga là nước xuất khẩu LNG lớn nhất thế giới, nhưng doanh số bán hàng của nước này giảm mạnh kể từ khi chiến tranh với Ukraine bắt đầu. Hiện nay, Mỹ là nước xuất khẩu LNG lớn nhất thế giới, tiếp theo là Qatar và Úc.

Dù 82% doanh số bán LNG của QatarEnergy là cho các nước châu Á nhưng việc tạm dừng sản xuất LNG của tập đoàn này cũng gây tác động lan tỏa lên các thị trường khác trên toàn cầu, đặc biệt là ở châu Âu.

Bản chất vấn đề rất rõ ràng: nguồn cung khí đốt giảm nhưng nhu cầu toàn cầu không đổi. Hệ quả là giá khí đốt tăng mạnh. Ngay trong ngày 2-3 sau thông báo tạm dùng sản xuất của QatarEnergy, giá bán buôn khí đốt chuẩn tại Hà Lan và Anh tăng gần 50%, trong khi giá LNG chuẩn tại châu Á tăng gần 39%.

“Tất nhiên, sẽ không tốt nếu Qatar tiếp tục ngừng sản xuất LNG trong thời gian dài”, Ziemba của CNAS nói.

Tuy nhiên, bà cũng chỉ ra một điểm tích cực hiếm hoi cho châu Âu. “Ít nhất thì giai đoạn khắc nghiệt nhất của mùa đông ở châu Âu có thể đã qua”, bà nói

Nhóm điều phối khí đốt của Liên minh châu Âu (EU) sẽ họp vào ngày mai (4-3) để đánh giá tác động của cuộc xung đột leo thang ở Trung Đông. Nhóm này bao gồm các đại diện từ chính phủ các nước thành viên EU, có nhiệm vụ giám sát việc dự trữ khí đốt và an ninh nguồn cung trong khu vực.

Theo Bloomberg, Aljazeera

Lê Linh

Nguồn Saigon Times : https://thesaigontimes.vn/gia-khi-dot-tang-vot-khi-qatar-dong-cua-nha-may-lng-lon-nhat-the-gioi/