Gỡ nút thắt pháp lý để tín dụng 'đi trước một bước'

2 giờ trướcBài gốc

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp TRẦN HỒNG NGUYÊN:

Rà soát, hoàn thiện pháp luật về tín dụng cho nông nghiệp số, nông nghiệp xanh

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Trần Hồng Nguyên

Hội thảo do Báo Đại biểu Nhân dân tổ chức rất ý nghĩa, đặc biệt với người làm chính sách. Nội dung thảo luận bám sát những vấn đề cốt lõi của tín dụng cho nông nghiệp số, nông nghiệp xanh, qua đó, gợi mở nhiều hướng hoàn thiện chính sách.

Hiện nay không thiếu chủ trương đối với tín dụng cho nông nghiệp số, nông nghiệp cũng như quyết tâm từ phía tổ chức tín dụng, người dân, doanh nghiệp, song thiếu cơ sở pháp lý để các chủ thể làm tốt vai trò của mình. Một mặt, yêu cầu chuyển đổi số, chuyển đổi xanh đang đặt ra cấp thiết; mặt khác, các tổ chức tín dụng buộc phải thận trọng do đặc thù rủi ro cao của nông nghiệp. Vì vậy, phải có cơ chế đột phá để giải quyết xung đột này.

Thực tế cho thấy, các tổ chức tín dụng chỉ thực sự yên tâm khi có cơ chế chia sẻ rủi ro, trong đó bảo hiểm là trụ cột quan trọng. Tuy nhiên, việc mở rộng thị trường bảo hiểm nông nghiệp vẫn còn nhiều hạn chế; vì vậy bài toán nguồn lực để hình thành các quỹ chia sẻ rủi ro, cũng như cơ chế hỗ trợ từ ngân sách, là vấn đề lớn cần được làm rõ.

Để tháo gỡ, cần tiếp cận theo hai hướng. Trước hết là rà soát, hoàn thiện hệ thống pháp luật liên quan đến tín dụng cho nông nghiệp số, nông nghiệp xanh. Những vướng mắc mang tính nền tảng cần được xử lý, như cơ chế đất đai (đất thuê trả tiền hàng năm khó được chấp nhận làm tài sản bảo đảm), hay việc thiếu thống nhất trong khái niệm và tiêu chí xác định “nông nghiệp số”, “nông nghiệp xanh”, khiến ngân hàng gặp khó trong thẩm định. Đồng thời, cần nghiên cứu mở rộng phạm vi tài sản bảo đảm, bao gồm tài sản vô hình như công nghệ hoặc tài sản hình thành trong tương lai.

Bên cạnh đó, trong bối cảnh yêu cầu tăng trưởng cao và nông nghiệp tiếp tục giữ vai trò trụ đỡ của nền kinh tế, cần xem xét các giải pháp đột phá về thể chế. Nên chăng, Chính phủ trình Quốc hội ban hành nghị quyết để xử lý các vấn đề cấp bách này, qua đó rút ngắn lộ trình hoàn thiện khung pháp lý và tạo điều kiện triển khai nhanh các chính sách hỗ trợ.

Phó Trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Vĩnh Long THẠCH PHƯỚC BÌNH:

Tín dụng phải dẫn dắt chuyển đổi nông nghiệp

Tôi cho rằng, trong giai đoạn hiện nay, tín dụng phải dẫn dắt công cuộc chuyển đổi số, chuyển đổi xanh của ngành nông nghiệp, chứ không phải chỉ là công cụ hỗ trợ.

Phó Trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Vĩnh Long Thạch Phước Bình

Trong triển khai tín dụng theo chuỗi giá trị, thực tế hiện nay tồn tại một số nút thắt lớn. Trước hết là tình trạng vi phạm, phá vỡ hợp đồng liên kết khi giá thị trường biến động, làm suy giảm niềm tin giữa các chủ thể và tăng rủi ro cho dòng vốn. Điều này đòi hỏi phải sớm luật hóa về liên kết chuỗi với chế tài đủ mạnh để bảo vệ quyền lợi các bên.

Bên cạnh đó, quản trị tín dụng theo chuỗi dựa trên dữ liệu số hiện nay còn hạn chế. Tôi cho rằng, cần chuyển mạnh sang mô hình quản trị dựa trên dữ liệu, trong đó bắt buộc áp dụng truy xuất nguồn gốc và nhật ký sản xuất điện tử. Khi có dữ liệu đầy đủ, minh bạch, tổ chức tín dụng sẽ có cơ sở thẩm định rủi ro chính xác hơn, giảm dần sự phụ thuộc vào tài sản bảo đảm. Như vậy ngân hàng, doanh nghiệp và nông dân đều yên tâm.

Một vấn đề quan trọng khác là cần gắn tín dụng theo chuỗi với bảo hiểm nông nghiệp nhằm chia sẻ rủi ro, nhất là trong bối cảnh thiên tai, dịch bệnh ngày càng phức tạp. Đồng thời, xem xét cơ chế hỗ trợ phí bảo hiểm từ ngân sách nhà nước, qua đó khuyến khích các chủ thể tham gia và nâng cao tính bền vững của chuỗi giá trị.

ĐBQH tỉnh Đồng Tháp PHẠM VĂN HÒA:

Thiết lập chế tài pháp lý để bảo vệ tín dụng theo chuỗi

Đồng Tháp là vựa lúa gạo, trái cây và cá da trơn của cả nước, việc triển khai tín dụng theo chuỗi giá trị tại đây mang lại hiệu quả hết sức tích cực. Mô hình này giúp tối ưu hóa dòng vốn: thay vì giải ngân cho hàng trăm hộ nhỏ lẻ, ngân hàng chỉ cần cấp vốn qua một doanh nghiệp đầu tàu. Nhờ đó, doanh nghiệp có nguồn lực vững vàng để cung ứng vật tư, hỗ trợ kỹ thuật và ký hợp đồng bao tiêu sản phẩm cho nông dân.

ĐBQH Phạm Văn Hòa (Đồng Tháp)

Tuy nhiên, mô hình này vẫn đối mặt với những rủi ro về tính cam kết. Doanh nghiệp lo ngại mất mùa, ngân hàng lo nợ xấu, còn nông dân dễ phá vỡ hợp đồng khi giá thị trường biến động cao hơn giá bao tiêu. Để bảo đảm cho vay theo chuỗi an toàn và hiệu quả, gắn với mô hình nông nghiệp xanh và số, tôi cho rằng yếu tố tiên quyết là phải có sự bảo đảm về mặt pháp lý.

Cụ thể, các cơ chế xử lý khi phá vỡ hợp đồng cần được quy định rõ ràng và có chế tài đủ mạnh. Sự tin tưởng lẫn nhau giữa ngân hàng - doanh nghiệp - nông dân là rất quan trọng, nhưng chúng ta cần một hành lang pháp lý chặt chẽ để buộc các bên phải tuân thủ đúng cam kết. Chỉ khi kỷ luật hợp đồng được thượng tôn, dòng vốn tín dụng mới thực sự trở thành đòn bẩy bền vững cho nông nghiệp.

ĐBQH tỉnh Tuyên Quang - Giám đốc Agribank Tuyên Quang NGUYỄN VIỆT HÀ:

Mở rộng tín dụng không cần thế chấp

Hiện nay, theo quy định của Luật Các tổ chức tín dụng, việc cho vay có tài sản bảo đảm hay không thuộc quyền thỏa thuận theo quyết định của ngân hàng và khách hàng; không phải tất cả trường hợp đều bắt buộc có tài sản bảo đảm.

ĐBQH Nguyễn Việt Hà (Tuyên Quang)

Tại Agribank đã xây dựng quy chế nội bộ với các tiêu chí, điều kiện của khách hàng để được cho vay không cần tài sản bảo đảm. Thông thường, chúng tôi căn cứ vào lịch sử giao dịch, chất lượng tín dụng, khả năng tài chính của khách hàng cũng như xếp hạng nội bộ khách hàng. Nếu doanh nghiệp đáp ứng thì có thể cho vay mà không cần tài sản bảo đảm. Đây là cơ chế rất quan trọng, có thể làm được ngay. Do đó, cả phía ngân hàng và khách hàng cần tập trung để thực hiện hiệu quả hơn, góp phần khơi thông nguồn lực cho tăng trưởng.

M.Châu - H.Lan; Ảnh: Q.Khánh

Nguồn Đại Biểu Nhân Dân : https://daibieunhandan.vn/go-nut-that-phap-ly-de-tin-dung-di-truoc-mot-buoc-10414903.html