Hội nghị Trung ương 2: 'Bốn nguyên tắc' định hình quỹ đạo tăng trưởng mới

3 giờ trướcBài gốc

Định hình lại tư duy tăng trưởng

Phát biểu bế mạc Hội nghị lần thứ 2 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV, Tổng Bí thư Tô Lâm đã nhấn mạnh về mục tiêu tăng trưởng kinh tế "hai con số". Trong đó, Tổng Bí thư nêu rõ, đây là đòi hỏi khách quan từ yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới và khát vọng vươn lên của cả dân tộc. Chúng ta không chấp nhận tăng trưởng thấp. Phải kiên trì thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao, bền vững, thực chất.

Vì vậy, các ban, bộ, ngành, địa phương, người dân, doanh nghiệp cần quán triệt sâu sắc “bốn nguyên tắc” cốt lõi: Tăng trưởng thực chất; kiên định nguyên tắc ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, đảm bảo các cân đối lớn; tận dụng hiệu quả mọi nguồn lực sẵn có, tập trung ưu tiên cho các dự án trọng điểm và thúc đẩy hợp tác công - tư, để gia tăng hiệu quả đầu tư và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia; tăng trưởng kinh tế cao phải đảm bảo phục vụ lợi ích, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân và công bằng xã hội.

Tổng Bí thư cũng đề nghị trên cơ sở “bốn nguyên tắc” cốt lõi này, việc triển khai mục tiêu tăng trưởng “hai con số” phải được tiến hành một cách nhất quán, đồng bộ và kiên định, với sự chỉ đạo tập trung cao của Trung ương, sự phối hợp chặt chẽ giữa các ban, bộ, ngành, địa phương và toàn bộ hệ thống chính trị.

Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV. Ảnh: Thống Nhất/TTXVN

Phát biểu của Tổng Bí thư Tô Lâm cho thấy một bước chuyển quan trọng trong tư duy. Tăng trưởng cao không còn được hiểu đơn thuần là tốc độ hay quy mô, mà được đặt trong một hệ tiêu chí rộng hơn, trong đó chất lượng, hiệu quả và tính bền vững trở thành cốt lõi. Tăng trưởng phải gắn với năng suất, với đổi mới sáng tạo, với giá trị gia tăng cao hơn trong từng sản phẩm, từng ngành, từng chuỗi sản xuất. Đồng thời, tăng trưởng phải được đặt trong khuôn khổ ổn định vĩ mô, kiểm soát lạm phát và bảo đảm các cân đối lớn, đây cũng là những giới hạn cần thiết để nền kinh tế không rơi vào vòng xoáy tăng trưởng nóng rồi bất ổn. Quan trọng hơn, tăng trưởng phải hướng tới mục tiêu cuối cùng là nâng cao đời sống người dân, bảo đảm công bằng xã hội.

Nói cách khác, đây là sự chuyển dịch từ tư duy tăng trưởng nhanh sang tư duy tăng trưởng đúng và có chiều sâu. Mỗi điểm phần trăm tăng trưởng không chỉ là con số, mà phải chứa đựng hàm lượng tri thức cao hơn, hiệu quả sử dụng nguồn lực tốt hơn và đóng góp thực chất hơn cho năng lực cạnh tranh quốc gia.

Đi cùng với việc định nghĩa lại tăng trưởng là yêu cầu rất rõ ràng là kiên quyết loại bỏ tư duy chạy theo thành tích. Đây không chỉ là một lời nhắc, mà là một cảnh báo mang tính hệ thống. Thực tiễn cho thấy, khi tăng trưởng bị đặt nặng về chỉ tiêu ngắn hạn, rất dễ nảy sinh xu hướng chạy theo bề nổi như đầu tư dàn trải, ưu tiên số lượng thay vì chất lượng, thậm chí chấp nhận những giải pháp thiếu bền vững để đạt mục tiêu trước mắt. Hệ quả là hiệu quả đầu tư chưa cao, năng suất lao động còn khoảng cách so với nhiều nước trong khu vực.

Chính vì vậy, việc nhấn mạnh tăng trưởng thực chất đồng nghĩa với việc đặt lại kỷ luật phát triển. Không còn chỗ cho những con số đẹp nhưng thiếu nền tảng, không chấp nhận đánh đổi ổn định dài hạn để lấy thành tích ngắn hạn. Đây là bước chuyển từ quản trị theo chỉ tiêu sang quản trị theo chất lượng và hiệu quả thực tế.

Tăng trưởng không đánh đổi

Đặc biệt, “bốn nguyên tắc” mà Tổng Bí thư nhắc tới không chỉ xác lập các tiêu chí phát triển, mà cho thấy quyết tâm chính trị rất rõ ràng là chuyển từ việc theo đuổi mục tiêu tăng trưởng sang xây dựng phương thức tăng trưởng có kỷ luật, có giới hạn và có trách nhiệm với tương lai.

Kỷ luật ở đây là kỷ luật trong điều hành vĩ mô, trong phân bổ nguồn lực, trong thực thi chính sách. Tăng trưởng không thể dựa vào việc nới lỏng quá mức tín dụng, mở rộng đầu tư thiếu kiểm soát hay chạy theo những cú hích ngắn hạn.

Hội nghị Trung ương 2 đặt nền tảng cho quỹ đạo tăng trưởng mới, với "bốn nguyên tắc" làm trụ cột, hướng tới phát triển bền vững và nâng cao đời sống người dân. Ảnh minh họa

Giới hạn là sự thừa nhận rằng phát triển không thể bất chấp mọi ràng buộc. Đó là giới hạn của ổn định kinh tế vĩ mô, của môi trường, của khả năng hấp thụ của nền kinh tế. Tăng trưởng hôm nay không được làm suy yếu nền tảng phát triển của ngày mai.

Trách nhiệm với tương lai là yêu cầu tăng trưởng phải tạo ra năng lực phát triển dài hạn như nâng cao năng suất, cải thiện chất lượng nguồn nhân lực, phát triển hạ tầng chiến lược, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và gia tăng sức cạnh tranh của nền kinh tế. Tăng trưởng chỉ thực sự có ý nghĩa khi nó tạo ra nền tảng cho tăng trưởng của những năm tiếp theo, chứ không phải là những con số mang tính thời điểm. Do đó, thông điệp của Tổng Bí thư không đơn thuần là đặt ra mục tiêu cao hơn, mà là nâng chuẩn của chính khái niệm tăng trưởng cao. Tăng trưởng không còn là cuộc đua về tốc độ, mà là quá trình phát triển có kiểm soát, có định hướng và có trách nhiệm.

Từ tăng trưởng nhanh sang tăng trưởng đúng; từ chạy theo thành tích sang chú trọng thực chất; từ mục tiêu đơn thuần sang phương thức tăng trưởng có kỷ luật, có giới hạn và có trách nhiệm với tương lai, đó chính là tinh thần xuyên suốt được đặt ra.

Đáng chú ý, trong bức tranh chung đó, số liệu mới nhất càng củng cố thêm ý nghĩa của cách tiếp cận mà Trung ương đang đặt ra. Tổng sản phẩm trong nước (GDP) quý I/2026 ước tăng 7,83%, cao hơn mức 7,07% của cùng kỳ năm trước. Con số này cho thấy nền kinh tế không chỉ duy trì được đà phục hồi, mà còn đang có dấu hiệu tăng tốc trong bối cảnh nhiều thách thức từ bên ngoài vẫn hiện hữu.

Tuy nhiên, điều quan trọng không nằm ở việc tăng trưởng cao hơn bao nhiêu, mà nằm ở chỗ chất lượng của mức tăng trưởng đó đang thay đổi ra sao. Việc GDP quý I/2026 đạt gần 8% trong khi vẫn giữ được ổn định vĩ mô cho thấy tín hiệu tích cực là tăng trưởng đang dần dựa nhiều hơn vào các động lực thực chất như công nghiệp chế biến, chế tạo, xuất khẩu và phục hồi tiêu dùng, thay vì phụ thuộc quá mức vào các biện pháp kích cầu ngắn hạn.

Mức tăng 7,83% có thể xem là bài kiểm chứng bước đầu cho định hướng tăng trưởng mà Tổng Bí thư nhấn mạnh. Nền kinh tế vẫn có thể đạt tốc độ cao, nhưng không nhất thiết phải đánh đổi bằng việc nới lỏng kỷ luật tài khóa, tiền tệ hay mở rộng đầu tư dàn trải. Điều đó cho thấy dư địa để hướng tới mục tiêu tăng trưởng cao hơn trong các quý tiếp theo là có thật, nhưng phải được khai thác trên nền tảng hiệu quả và kỷ luật.

Đồng thời, việc tăng trưởng quý I/2026 cao hơn cùng kỳ cũng đặt ra một yêu cầu ngược lại là không được chủ quan với thành tích ban đầu. Bởi lẽ, tăng trưởng đầu năm thường chịu tác động của yếu tố chu kỳ, trong khi những thách thức dài hạn như năng suất lao động, chất lượng đầu tư, sức chống chịu của doanh nghiệp vẫn còn đó. Nếu không giữ vững kỷ luật điều hành và tiếp tục cải thiện chất lượng tăng trưởng, những con số tích cực ở giai đoạn đầu rất dễ suy giảm về sau.

Do đó, đặt trong tổng thể thông điệp của “bốn nguyên tắc”, mức tăng trưởng 7,83% không chỉ là tín hiệu tích cực, mà còn là lời nhắc rõ ràng rằng tăng trưởng cao là cần thiết, nhưng tăng trưởng bền vững mới là mục tiêu cuối cùng. Và để đạt được điều đó, điều quan trọng không phải là đẩy con số lên nhanh hơn, mà là giữ cho cách thức tăng trưởng đi đúng hướng với có kỷ luật, có giới hạn và có trách nhiệm với tương lai.

“Bốn nguyên tắc” được nhấn mạnh là nền tảng để bảo đảm tăng trưởng đi đúng hướng, hài hòa giữa tốc độ và chất lượng, giữa mục tiêu trước mắt và phát triển dài hạn. Qua đó, tư duy phát triển được đặt lại theo hướng ổn định, hiệu quả và hướng tới nâng cao đời sống người dân.

Hòa Bình

Nguồn Công Thương : https://congthuong.vn/hoi-nghi-trung-uong-2-bon-nguyen-tac-dinh-hinh-quy-dao-tang-truong-moi-450607.html