Khi các ông lớn ô tô thế giới buộc phải chạy theo công thức Trung Quốc

3 giờ trướcBài gốc

Mọi nghi ngờ về việc Trung Quốc đã trở thành trung tâm mới của ngành ôtô toàn cầu gần như tan biến nếu ghé qua triển lãm ô tô Bắc Kinh năm nay (kéo dài từ 24-4 đến 3-5). Sự kiện đông đúc và sôi động gấp đôi kỳ tổ chức trước cho thấy các hãng xe phương Tây ngày càng khó phủ nhận một thực tế, họ đang hụt hơi trong cuộc đua tới tương lai ngành xe hơi.

Triển lãm Ô tô Bắc Kinh 2026, kéo dài từ 24-4 đến 3-5, thu hút sự quan tâm lớn. Nguồn: CGTN

Điều đáng chú ý hơn là những tập đoàn từng dẫn dắt ngành ô tô thế giới giờ buộc phải học cách trở nên giống chính đối thủ của mình.

Tại các sự kiện ra mắt sản phẩm, lãnh đạo của Volkswagen và Mercedes-Benz chuyển đổi liên tục giữa tiếng Anh và tiếng Quan thoại. Volkswagen khép lại buổi giới thiệu bằng một màn trình diễn đậm màu sắc Trung Quốc, còn Mercedes chọn rap tiếng Trung. Đó không chỉ là cách chiều lòng thị trường sở tại mà còn cho thấy trọng tâm quyền lực của ngành ô tô đã dịch chuyển.

Để ngăn đà mất thị phần, các hãng xe toàn cầu đang tìm cách trở nên “Trung Quốc hơn”. Họ bắt đầu sao chép tốc độ phát triển sản phẩm, mô hình sản xuất, tư duy phần mềm và mạng lưới công nghệ mà các đối thủ Trung Quốc đã xây dựng.

Ông François Provost, CEO Renault, thừa nhận Trung Quốc hiện dẫn đầu ngành về công nghệ, tốc độ đổi mới và khả năng cạnh tranh. Nói cách khác, những hãng xe từng dạy thế giới cách làm ôtô giờ lại phải quay sang học bài từ Trung Quốc.

Sức ép này là rất rõ. Thị phần của các hãng nước ngoài tại Trung Quốc đã gần như giảm một nửa trong 5 năm qua, xuống còn khoảng 30% vào năm 2025. Trung Quốc cũng vượt Nhật Bản để trở thành nước xuất khẩu ô tô lớn nhất thế giới với hơn 8 triệu xe bán ra nước ngoài chỉ riêng năm ngoái. Tại châu Âu, các thương hiệu Trung Quốc hiện chiếm gần 8% doanh số và áp lực tương tự đang lan rộng sang nhiều thị trường mới nổi.

Lợi thế của Trung Quốc không chỉ nằm ở giá rẻ mà còn ở phần mềm, trí tuệ nhân tạo và tốc độ cập nhật công nghệ. Nhờ hợp tác chặt với các tập đoàn công nghệ nội địa, nhiều hãng xe Trung Quốc đã biến hệ điều hành trong xe, trợ lý AI bằng giọng nói và các bản cập nhật từ xa thành chuẩn mới của trải nghiệm lái. Trong khi đó, công nghệ trên không ít mẫu xe phương Tây bị đánh giá chậm hơn ít nhất hai năm.

“Tốc độ Trung Quốc đã trở thành nhịp trống của toàn ngành,” ông Ola Kallenius, CEO Mercedes, nhận xét.

Trong khi các hãng xe truyền thống thường mất 40 đến 80 tháng để phát triển một mẫu xe mới, nhiều hãng xe điện Trung Quốc chỉ cần tối đa 24 tháng. Chuỗi cung ứng tích hợp sâu, dây chuyền sản xuất xoay quanh xe điện và khả năng liên tục nâng cấp xe bằng phần mềm sau khi bán ra đang giúp họ tăng tốc ở mức phần còn lại khó theo kịp.

Điều đó buộc các ông lớn phương Tây phải tự viết lại cách làm xe. Volkswagen hiện phát triển xe tại trung tâm nghiên cứu ở Hợp Phì với tốc độ nhanh hơn 30% so với tại châu Âu. Mercedes mở rộng mạnh hoạt động nghiên cứu tại Trung Quốc. Ngay cả Renault cũng đưa quá trình phát triển mẫu Twingo mới sang Trung Quốc để tiết kiệm thời gian và học hỏi quy trình.

Nhưng chỉ học cách làm thôi là chưa đủ. Để bắt kịp xe điện và phần mềm, các hãng xe lâu đời giờ còn phải trực tiếp dựa vào công nghệ Trung Quốc. Volkswagen bắt tay với XPeng. Toyota hợp tác với Huawei, Tencent và Xiaomi. Những liên minh tương tự đang hình thành từ Đức, Nhật cho tới Mỹ.

Đây là con đường ngắn nhất để không bị bỏ lại phía sau, nhưng cũng là nơi rủi ro bắt đầu.

Ông Pedro Pacheco, chuyên gia của Gartner, cảnh báo tốc độ Trung Quốc không phải công thức thần kỳ mà là một tư duy rất khó sao chép. Nó được xây trên văn hóa làm việc cường độ cao và một ngành công nghiệp sinh ra cùng xe điện tích hợp phần mềm. Với những tập đoàn đã vận hành hàng chục năm theo logic động cơ đốt trong, việc chuyển mình không thể diễn ra trong một sớm một chiều.

Càng dựa vào đối tác Trung Quốc, các hãng xe phương Tây càng đối mặt câu hỏi khó hơn là họ còn giữ lại được gì cho chính mình.

“Nếu Toyota dùng công nghệ của Huawei cho các mẫu xe mới, vậy Toyota còn mang đến điều gì?” ông Tu Le, chuyên gia của China Auto Insights, đặt câu hỏi.

Những công ty Trung Quốc đang cấp công nghệ cho các hãng xe phương Tây hôm nay cũng chính là những đối thủ mở rộng ra toàn cầu ngày mai. Điều đó đồng nghĩa các hãng xe truyền thống có thể đang trả phí để nuôi lớn chính những đối thủ mà họ lo ngại nhất, trong khi chưa chắc được tiếp cận công nghệ tốt nhất.

Muốn không bị bỏ xa trong cuộc đua xe điện, các hãng xe phương Tây gần như buộc phải hợp tác với Trung Quốc. Nhưng càng hợp tác, họ càng có nguy cơ nhường lại chính những năng lực sẽ quyết định tương lai ngành xe hơi.

Và khi điều đó xảy ra, họ có thể vẫn còn tên trên vô lăng, nhưng công nghệ quyết định cuộc chơi sẽ nằm trong tay Trung Quốc.

Ngọc Lâm

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/khi-cac-ong-lon-o-to-the-gioi-buoc-phai-chay-theo-cong-thuc-trung-quoc-748246.html