Không béo phì, không ăn nhiều đồ ngọt vẫn mắc tiểu đường: Nguyên nhân do đâu?

5 giờ trướcBài gốc

“Đường huyết của bạn hơi cao, nên kiểm tra lại”.

Khi cầm tờ kết quả khám sức khỏe trên tay, Tiểu Lâm (26 tuổi, Trung Quốc) còn nghĩ bác sĩ nhầm lẫn. Cô cao 1m63 nhưng chỉ nặng khoảng 47kg, gần như không uống nước ngọt, ăn uống điều độ và rất chăm vận động. Trong suy nghĩ của cô, tiểu đường là bệnh của người già, người thừa cân hoặc ăn quá nhiều đồ ngọt. Bản thân cô không thuộc nhóm nào cả.

Nhưng kết quả kiểm tra lại khiến cô chết lặng, đường huyết lúc đói 7,8 mmol/L, chỉ số HbA1c ở mức 7,2%. Cô được chẩn đoán mắc tiểu đường tuýp 1.

Bác sĩ giải thích rằng đây là dạng bệnh do hệ miễn dịch tấn công các tế bào sản xuất insulin của tuyến tụy, khiến cơ thể không còn đủ insulin để kiểm soát đường huyết. Điều đó cũng đồng nghĩa, từ nay cô phải sống chung với việc đo đường huyết nhiều lần mỗi ngày và tiêm insulin trước các bữa ăn.

Thực tế cho thấy có những căn bệnh không xuất hiện vì ai đó sống buông thả hay thiếu chăm sóc bản thân. Chúng đến theo cách rất vô lý.

Ảnh minh họa

Trong khi tiểu đường tuýp 1 phần lớn liên quan đến cơ chế miễn dịch, thì một dạng khác – tiểu đường tuýp 2 lại đang âm thầm gia tăng ở người trẻ vì chính lối sống hiện đại.

Thức ăn giao tận nơi, trà sữa, nước ngọt, những bữa ăn nhiều tinh bột và dầu mỡ… đang trở thành “bình thường mới” trong cuộc sống của nhiều người trẻ. Một phần cơm phủ sốt, gà om, mì cay hay lẩu nhiều dầu có thể chứa lượng calo và carbohydrate vượt xa nhu cầu cơ thể.

Trong khi đó, vận động ngày càng ít. Nhiều người ngồi làm việc hàng chục giờ mỗi ngày, thức khuya triền miên, căng thẳng kéo dài và gần như không có hoạt động thể chất ngoài việc đi lấy hàng ship.

Tất cả những điều đó khiến cơ thể rơi vào tình trạng kháng insulin, tức insulin vẫn được sản xuất nhưng các tế bào không còn “nghe lời”. Tuyến tụy buộc phải làm việc nhiều hơn để tiết thêm insulin, đến một lúc nào đó sẽ kiệt sức và đường huyết bắt đầu mất kiểm soát.

Điều đáng lo là không ít người trẻ vẫn nghĩ tiểu đường là chuyện rất xa vời. Họ tin rằng còn trẻ nghĩa là còn khỏe, cho đến khi kết quả khám sức khỏe được chẩn đoán tăng đường huyết.

Tiểu đường nguy hiểm không chỉ vì lượng đường trong máu cao. Điều đáng sợ hơn là các biến chứng âm thầm diễn ra suốt nhiều năm.

Bệnh có thể làm tổn thương võng mạc, gây xuất huyết đáy mắt, thậm chí dẫn tới mù lòa. Nó cũng là nguyên nhân khiến nhiều người suy thận và phải sống phụ thuộc vào chạy thận nhân tạo.

Nhiều bệnh nhân bị tổn thương thần kinh, thường xuyên tê bì tay chân, cảm giác đi trên bông. Có người chỉ từ một vết xước nhỏ ở bàn chân nhưng cuối cùng phải cắt cụt chi vì nhiễm trùng và hoại tử.

Đặc biệt, nguy cơ nhồi máu cơ tim và đột quỵ ở người mắc tiểu đường cao gấp nhiều lần so với người bình thường.

Nguy hiểm nhất là ở giai đoạn đầu, cơ thể gần như không phát ra tín hiệu rõ ràng. Nhiều người vẫn ăn ngon, ngủ được, đi làm bình thường và nghĩ rằng mình hoàn toàn khỏe mạnh. Nhưng bên trong, các mạch máu, dây thần kinh và nội tạng đã bắt đầu bị phá hủy từng chút một.

Vì thế, phòng ngừa tiểu đường không nên đợi đến khi cơ thể lên tiếng.

Các chuyên gia khuyến cáo người trẻ nên hạn chế đồ uống nhiều đường như trà sữa, nước ngọt có gas; giảm tinh bột tinh chế và tăng cường rau xanh, ngũ cốc nguyên cám, thực phẩm giàu chất xơ. Bên cạnh đó, duy trì ít nhất 150 phút vận động mỗi tuần là điều rất quan trọng để cải thiện độ nhạy insulin và kiểm soát cân nặng.

Ngoài ăn uống và tập luyện, việc khám sức khỏe định kỳ cũng không nên bỏ qua chỉ vì còn trẻ. Đường huyết lúc đói và chỉ số HbA1c có thể giúp phát hiện sớm nguy cơ tiểu đường ngay cả khi cơ thể chưa có biểu hiện rõ rệt.

Nếu trong gia đình có bố mẹ hoặc anh chị em mắc tiểu đường, nguy cơ của bạn cũng sẽ cao hơn người bình thường và càng cần chú ý hơn tới lối sống hằng ngày. Tiểu đường không còn là căn bệnh chỉ xuất hiện ở tuổi xế chiều. Nó đang trẻ hóa từng ngày. Và đôi khi người trông khỏe mạnh nhất lại là người không ngờ mình đang mang bệnh.

Lan Anh

Nguồn Gia Đình VN : https://giadinhonline.vn/khong-beo-phi-khong-an-nhieu-do-ngot-van-mac-tieu-duong-nguyen-nhan-do-dau-d212454.html