Tín hiệu từ nhóm Big 4
Nhóm ngân hàng quốc doanh lớn như VietinBank, Vietcombank, BIDV… đã điều chỉnh lãi suất cho vay bất động sản lên mức cao, có nơi tiệm cận 14%/năm.
Lãi suất vay mua nhà ở nhóm quốc doanh đang cao hơn đáng kể so với các ngân hàng tư nhân. Ảnh minh họa
BIDV vừa công bố biểu lãi suất mới cho vay bất động sản với mức 6 tháng đầu tối thiểu 9,7%/năm, cao hơn đáng kể so với mức khoảng 8,2%/năm cho các khoản vay thông thường. Lãi suất kỳ 12 tháng được nâng lên 10,1%/năm, còn 18 tháng có thể lên tới 13,5%/năm.
Vietcombank điều chỉnh tăng lãi suất cho vay mua nhà, căn hộ và nhà phố, với mức 9,6%/năm trong 6 tháng đầu, 9,9%/năm trong 12 tháng và 13,6%/năm trong 18 tháng. Đáng chú ý, với các khoản vay kỳ hạn 24 tháng, lãi suất tại Vietcombank có thể chạm 13,9%/năm.
Tại Vietinbank, lãi suất cho vay 10%/năm trong 36 tháng đầu tiên. Lãi suất thả nổi cộng thêm 3,5%/năm.
Lãi suất cho vay tăng song hành với lãi suất huy động. Sau kỳ nghỉ Tết Dương lịch, lãi suất huy động tại một số ngân hàng đã vượt ngưỡng 8%/năm đối với các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên. Áp lực chi phí vốn nhanh chóng lan sang các khoản vay, nhất là những hợp đồng đã bước sang giai đoạn lãi suất thả nổi.
Giai đoạn cuối năm 2025, đầu năm 2026, thị trường tiền tệ ghi nhận những biến động rõ nét khi lãi suất huy động đồng loạt đi lên. Trong bối cảnh đó, mặt bằng lãi suất cho vay, đặc biệt là tín dụng bất động sản cũng đang chịu áp lực điều chỉnh tăng đáng kể.
Có một điểm là lãi suất cho vay mua nhà của các ngân hàng quốc doanh đợt này còn cao hơn các ngân hàng tư nhân. Như ACB lãi suất cho vay mua nhà ở đang được ngân hàng áp dụng là 8,3%/năm ưu đãi trong 12 tháng đầu và 8,8%/năm ưu đãi trong 24 tháng đầu…
Lý giải điều này, theo TS. Lê Xuân Nghĩa, thành viên Hội đồng Tư vấn Chính sách Tài chính của Chính phủ, điều hành tín dụng năm 2026 nhấn mạnh kiểm soát nhịp tăng trưởng ngay từ đầu năm, với yêu cầu, theo dõi chặt mức tăng trưởng tín dụng bất động sản, để không tăng nhanh hơn mức tăng trưởng chung của từng ngân hàng.
Ở góc độ tài khóa, Chính phủ thúc đẩy giải ngân đầu tư công từ đầu năm với kế hoạch vốn gần một triệu tỷ đồng, qua đó tạo nhu cầu vốn rõ ràng cho các dự án trọng điểm, nơi các ngân hàng quốc doanh giữ vai trò rất lớn. Khi Chính phủ thúc đẩy giải ngân các dự án trọng điểm, hệ thống ngân hàng, đặc biệt nhóm ngân hàng quốc doanh, thường được kỳ vọng đồng hành về vốn và tiến độ.
Lãi suất huy động chưa hạ nhiệt
Thị trường ngân hàng ngày 9/2/2026 ghi nhận thêm một nhà băng lớn gia nhập làn sóng điều chỉnh tăng lãi suất huy động. Trong báo cáo cập nhật ngành ngân hàng công bố ngày 4/2, Chứng khoán KBSV nhận định, có 3 nguyên nhân cốt lõi khiến lãi suất huy động khó hạ nhiệt trong ngắn hạn.
Thứ nhất là áp lực huy động vốn khi tốc độ tăng tiền gửi năm 2025 thấp hơn tăng trưởng tín dụng, khiến nhiều ngân hàng tiệm cận trần LDR (tỷ lệ cho vay/huy động). Việc tăng lãi suất trở thành giải pháp để thu hút dòng tiền nhàn rỗi.
Thứ hai là nhu cầu tiền mặt tăng mạnh dịp cận Tết Nguyên đán, khiến một lượng tiền lớn rút khỏi hệ thống ngân hàng, làm gia tăng áp lực thanh khoản.
Thứ ba là sự mất cân đối kỳ hạn vốn, khi khoảng 80% nguồn vốn huy động là ngắn hạn trong khi gần 50% dư nợ cho vay thuộc trung và dài hạn, buộc các ngân hàng phải cạnh tranh bằng lãi suất để giữ chân nguồn tiền.
KBSV dự báo lãi suất huy động có thể tăng thêm 0,5% - 1,5% so với cuối năm 2025 qua đó kéo lãi suất cho vay tăng.
Trong bối cảnh lãi suất có xu hướng tăng, tín dụng được kiểm soát theo hướng chọn lọc và hoạt động đầu tư “lướt sóng” dần thoái trào, thị trường đang bước vào một bài kiểm tra mới về “sức bền” đối với cả doanh nghiệp lẫn nhà đầu tư trong chu kỳ tiếp theo. Nhìn chung, năm 2026, dòng vốn vẫn được duy trì nhưng mang tính chọn lọc cực kỳ cao. Người mua nhà ở và nhà đầu tư cần chuẩn bị tâm lý cho một giai đoạn mà chi phí vốn sẽ là rào cản lớn nhất, đòi hỏi sự tính toán kỹ lưỡng về dòng tiền và khả năng tài chính dài hạn, tránh rủi ro nợ xấu. (TS. Châu Đình Linh - Trường Đại học Ngân hàng TP Hồ Chí Minh)
Dự báo trong năm 2026, lãi suất cho vay có thể tăng nhẹ từ 0,5 - 0,7 điểm % so với năm trước. Trong đó, lãi suất cho vay mua nhà có thể dao động trong khoảng 9 - 12%/năm hoặc cao hơn, điều này sẽ làm chậm tốc độ giao dịch và sàng lọc những nhà đầu tư sử dụng đòn bẩy quá lớn.
Không chỉ bất động sản, lãi suất cho vay chứng khoán cũng tăng. Nhiều công ty chứng khoán có công ty mẹ là các ngân hàng như VCBS hay ACBS điều chỉnh lãi suất cho vay ký quỹ tăng thêm 0,5%/năm so với mức hiện tại, áp dụng cho tất cả các khách hàng.
Theo chuyên gia kinh tế - TS Nguyễn Trí Hiếu, ngân hàng, với mục tiêu tăng trưởng tín dụng khoảng 15%, năm 2026 hệ thống ngân hàng dự kiến đưa thêm khoảng 2,8 triệu tỷ đồng ra nền kinh tế, thấp hơn quy mô bơm vốn của năm trước khoảng 183.000 tỷ đồng. Con số này cho thấy định hướng tăng trưởng vẫn được duy trì, nhưng đã chuyển sang trạng thái thận trọng và có chọn lọc hơn.
Lãi suất bất động sản và chứng khoán tăng cao hơn lãi suất cho vay phục vụ nhu cầu đời sống có tài sản bảo đảm. Đơn cử như cho vay mua ô tô; cho vay sản xuất kinh doanh; hay trả nợ trước hạn tổ chức tín dụng khác lãi suất đã cao hơn đáng kể so với giai đoạn trước, hiện dưới 9%/năm, nhưng vẫn thấp hơn đáng kể so với cho vay bất sản.
Ông Hiếu cho biết, lãi suất vay mua bất động sản tại nhóm ngân hàng “Big 4” hiện phổ biến trong khoảng 12 - 14%. Khi kết thúc thời gian ân hạn và chuyển sang lãi suất thả nổi, gánh nặng tài chính đối với người vay sẽ tăng mạnh.
Vinacapital dự báo, giá bất động sản sơ cấp có thể sẽ điều chỉnh giảm nhẹ trong năm nay, sau khi tăng mạnh trong năm trước, dựa trên hai yếu tố chính. Một là, nguồn cung gia tăng khi các dự án mới được đưa ra thị trường. Hai là, mức tăng khoảng 1 điểm phần trăm của lãi suất cho vay mua nhà trong năm vừa qua.
Thảo Nguyên