Đưa giá trị truyền thống vào điện ảnh
“Mùi Phở”, bên cạnh kể chuyện mâu thuẫn trong một gia đình đa thế hệ, còn là tác phẩm hiếm hoi khai thác mạnh các yếu tố văn hóa dân tộc. Phần âm nhạc của bộ phim được đầu tư chỉn chu, với chất liệu chính là hệ thống thang âm ngũ cung. Để tiếp cận đa dạng đối tượng khán giả, âm hưởng dân gian Bắc Bộ được biến tấu khéo léo, mang màu sắc trẻ trung và hợp thị hiếu đương đại.
Bên cạnh chất âm truyền thống, mỹ thuật dân gian trong “Mùi Phở” cũng đóng vai trò như một ngôn ngữ kể chuyện giàu cảm xúc. Đạo diễn Minh Beta khéo léo cài cắm những chất liệu tranh dân gian Hàng Trống, Đông Hồ,... Tất cả đều tái hiện sinh động nét sinh hoạt lâu đời của người Việt.
Sự tỉ mỉ của ê-kíp còn thể hiện qua cách bài trí không gian thờ tự ấm cúng hay các họa tiết truyền thống trên trang phục và vật dụng sinh hoạt hằng ngày. Việc mượn yếu tố “lâu đời” làm cầu nối đã giúp quá khứ và hiện tại song hành, giúp bộ phim dễ dàng “chạm” vào nhiều đối tượng khán giả.
Cùng với đó, "Mùi Phở" ghi dấu ấn tiên phong khi đưa tín ngưỡng thờ Mẫu - di sản văn hóa phi vật thể được UNESCO công nhận năm 2016 - lên màn ảnh rộng thông qua đại cảnh hầu đồng hoành tráng. Tâm huyết "làm cho lớp trẻ yêu văn hóa dân tộc" của NS Xuân Hinh được hiện thực hóa qua màn trình diễn đàn Nguyệt và hát văn cùng NSƯT Thanh Thanh Hiền ngay tại Bảo tàng Đạo mẫu.
Những thước phim chân thực quay tại Nam Định và ngôi nhà cổ trăm năm tại 44 Hàng Bè đã khắc họa trọn vẹn phong vị miền Bắc với nhịp sống phố thị đặc trưng. Tổng thể bối cảnh tấp nập cùng tiếng rao, tiếng nói cười đã tạo nên sợi dây kết nối vô hình nhưng bền chặt giữa kiến trúc và hồn cốt Việt.
Kết nối khán giả gia đình, tạo sức sống dòng phim văn hóa
Trong thời gian công chiếu, mọi người đa số không ra rạp một mình mà thường đi cùng với ông bà, cha mẹ và con cháu. Phim nhận được nhiều phản hồi tích cực khi lồng ghép yếu tố văn hóa Việt. Việc thành công “kéo” được tệp người xem mục tiêu - khán giả đại gia đình ra rạp - cũng đã tạo nên hiệu ứng hiếm hoi tại phòng vé Việt đầu 2026.
Không chỉ mong muốn tô đậm hơi thở văn hóa Việt tại thị trường nội địa, “Mùi Phở” còn phát hành toàn cầu. Phim đang chiếu tại rạp ở Mỹ, Canada, UK, Đức, Na Uy, Czech và Slovakia. Trong khi đó, Ba Lan khởi chiếu vào 20/3, Úc vào ngày 26/3, Nhật ngày 17/4 thông qua đối tác 3388 Films. Lotte Entertainment phụ trách phát hành tại các thị trường quốc tế còn lại.
Việc phát hành quốc tế tạo thêm sức sống mạnh mẽ cho dòng phim văn hóa. Sự đón nhận từ công chúng trong và ngoài nước chính là nguồn lực để những câu chuyện bản sắc được lan tỏa một cách tự nhiên và trọn vẹn hơn. Khi đó, những bộ phim như “Mùi Phở” sẽ góp phần phản ánh diện mạo văn hóa Việt Nam đương đại.
Một thử nghiệm mang tính “mở đường”
Trong thời gian công chiếu trong nước, bộ phim nhận được nhiều ý kiến trao đổi từ khán giả và giới chuyên môn với những góc nhìn đa chiều. Sự đa dạng này phản ánh đời sống điện ảnh ngày càng sôi động, đồng thời cho thấy sự quan tâm ngày càng lớn của công chúng đối với các tác phẩm khai thác đề tài gia đình và bản sắc văn hóa trong bối cảnh đương đại.
Khi được phát hành tại nhiều quốc gia trong thời gian tới, tác phẩm đồng thời mang theo hình ảnh đời sống và văn hóa Việt Nam đến không gian giao lưu quốc tế. Một bộ phim Việt bước ra thế giới không chỉ là một sản phẩm nghệ thuật được nhìn nhận trên góc độ cá nhân, mà còn là một lát cắt về văn hóa Việt Nam hôm nay.
Sự quan tâm của khán giả trong nước cũng như cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài sẽ góp phần để những câu chuyện mang bản sắc Việt được chia sẻ một cách tự nhiên, sâu rộng và trọn vẹn hơn.
“Mùi Phở” đã đảm nhận sứ mệnh của một “người mở đường” khi đưa những giá trị bản sắc thuần túy trở lại tâm điểm của màn ảnh rộng. Sự tiên phong này không chỉ khơi lại niềm tự hào trong lòng đa thế hệ khán giả mà còn tạo ra một tiền lệ đầy cảm hứng cho dòng phim văn hóa. Đây chính là bước đi khởi đầu, mở ra hành trình đưa những câu chuyện đậm chất Việt tự tin hòa mình vào dòng chảy điện ảnh đương đại.
Phan Minh Trang