Quy hoạch tổng thể Hà Nội tầm nhìn 100 năm: Lấy giao thông và giáo dục làm đột phá

một giờ trướcBài gốc

Một góc đô thị, giao thông Hà Nội nhìn từ trên cao.

Đây là đồ án chiến lược có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với định hướng phát triển lâu dài của Thủ đô.

Hình thành cấu trúc đô thị “đa tầng, đa cực”

Theo quyết định được phê duyệt, Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội được xây dựng với tầm nhìn 100 năm, chia theo các giai đoạn phát triển đến năm 2035, 2045, 2065 và 2085.

Quan điểm xuyên suốt của đồ án là phát triển Hà Nội theo mô hình “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc”, lấy văn hóa làm nền tảng và động lực nội sinh cho phát triển. Trong đó, “Văn hiến - Bản sắc - Sáng tạo” được xác định là giá trị cốt lõi, góp phần hình thành bản lĩnh, trí tuệ và sức cạnh tranh của Thủ đô trong tương lai.

Quy hoạch xác định Hà Nội phát triển theo không gian mở với cấu trúc đô thị “đa tầng, đa lớp, đa cực, đa trung tâm”, gắn kết chặt chẽ với vùng Thủ đô, vùng Đồng bằng sông Hồng, vùng trung du và miền núi phía Bắc cũng như các hành lang kinh tế quốc gia và quốc tế.

Sông Hồng tiếp tục được xác định là trục cảnh quan sinh thái - văn hóa trung tâm, tạo nên bản sắc riêng cho Hà Nội trong tương lai. Thành phố đặt mục tiêu phát triển hài hòa giữa đô thị hóa với bảo tồn thiên nhiên, bảo vệ hành lang xanh, hệ thống mặt nước và đa dạng sinh học.

Theo định hướng mới, Hà Nội không chỉ phát triển theo chiều ngang mà còn mở rộng mạnh về không gian ngầm, không gian trên cao và hệ sinh thái đô thị số. Đáng chú ý, quy hoạch lần đầu đưa ra định hướng khai thác không gian đa tầng quy mô lớn. Không gian ngầm sẽ được phát triển phục vụ giao thông, hạ tầng kỹ thuật, lưu trữ nước ngầm và các công trình chiến lược.

Theo lộ trình, đến năm 2045, tỷ lệ xây dựng không gian ngầm tại khu vực đô thị trung tâm đạt tối thiểu 20% diện tích đất, tăng lên khoảng 40% vào năm 2065. Không gian trên cao cũng sẽ được nghiên cứu khai thác mạnh tại các khu TOD và hành lang vành đai nhằm hình thành các tổ hợp cao tầng mật độ lớn, tiết kiệm quỹ đất và tối ưu hóa hạ tầng đô thị. Hà Nội đồng thời nghiên cứu phát triển các mô hình giao thông tương lai như taxi bay, thiết bị bay không người lái và nền tảng giám sát đô thị thông minh.

Giao thông và TOD trở thành động lực tăng trưởng

Trong quy hoạch mới, giao thông tiếp tục được xác định là một trong những đột phá chiến lược của Thủ đô. Theo đó, Hà Nội sẽ phát triển hệ thống giao thông đồng bộ, hiện đại, kết nối hiệu quả nội vùng, liên vùng và quốc tế; thúc đẩy vận tải đa phương thức giữa đường bộ, đường sắt, đường thủy và hàng không.

Thành phố đặt mục tiêu đẩy nhanh tiến độ các dự án giao thông trọng điểm quốc gia, hệ thống vành đai, các trục hướng tâm và đặc biệt là mạng lưới đường sắt đô thị.

Một trong những nội dung đáng chú ý là định hướng phát triển đô thị theo mô hình TOD (Transit Oriented Development) - phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng. Hà Nội sẽ hình thành khoảng 5-10 trung tâm TOD cấp quốc gia và liên vùng; 20-30 trung tâm TOD cấp thành phố cùng khoảng 120-150 điểm TOD cấp khu vực.

Các khu TOD sẽ trở thành hạt nhân phát triển đô thị mới, gắn với hệ thống đường sắt đô thị, trung tâm thương mại, dịch vụ và không gian công cộng quy mô lớn. Đây được xem là giải pháp quan trọng nhằm giảm ùn tắc giao thông, hạn chế phụ thuộc vào phương tiện cá nhân và nâng cao chất lượng sống của người dân đô thị.

Bên cạnh đó, Hà Nội sẽ nghiên cứu đầu tư các tuyến đường sắt đô thị kết nối với các địa phương trong vùng Thủ đô và vùng Đồng bằng sông Hồng như Bắc Ninh, Hưng Yên, Ninh Bình, Phú Thọ, Thái Nguyên…

Giáo dục vào vị trí trung tâm phát triển

Một trong những nội dung đáng chú ý trong quy hoạch tổng thể Thủ đô lần này là định hướng phát triển giáo dục và đào tạo (GD&ĐT) theo hướng hiện đại, hội nhập quốc tế và trở thành động lực phát triển bền vững của Hà Nội trong dài hạn. Theo quy hoạch, Hà Nội được xác định là trung tâm lớn, hàng đầu cả nước về giáo dục - đào tạo chất lượng cao, có uy tín trong khu vực và quốc tế.

Thành phố đặt mục tiêu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực người học; chú trọng giáo dục STEM/STEAM, ngoại ngữ, kỹ năng số và năng lực làm chủ công nghệ. Định hướng này nhằm hình thành nguồn nhân lực chất lượng cao, có khả năng thích ứng nhanh với thị trường lao động trong bối cảnh chuyển đổi số và kinh tế tri thức phát triển mạnh mẽ.

Quy hoạch cũng nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm công bằng trong tiếp cận giáo dục, từng bước thu hẹp khoảng cách về điều kiện học tập và chất lượng giáo dục giữa khu vực nội thành và ngoại thành.

Hà Nội sẽ phát triển hài hòa giữa giáo dục công lập và ngoài công lập; tăng cường hợp tác quốc tế trong giáo dục và đào tạo, từng bước tiếp cận các chuẩn mực giáo dục tiên tiến của khu vực và thế giới. Đáng chú ý, thành phố định hướng phát triển giáo dục phổ thông đạt chuẩn quốc tế, đột phá trong xây dựng giáo dục thông minh; phát triển hệ thống trường nhiều cấp học, trường chất lượng cao và các mô hình liên kết đào tạo trong nước và quốc tế.

Đối với giáo dục thường xuyên và học tập suốt đời, Hà Nội sẽ củng cố, nâng cao hiệu quả hoạt động của các trung tâm giáo dục thường xuyên và trung tâm học tập cộng đồng tại các xã, phường nhằm xây dựng xã hội học tập suốt đời. Thành phố cũng chú trọng phát triển giáo dục hòa nhập và giáo dục chuyên biệt, tạo điều kiện để người khuyết tật và các đối tượng đặc thù được tiếp cận giáo dục phù hợp, bình đẳng và chất lượng.

Theo quy hoạch, Hà Nội sẽ phát triển mạng lưới cơ sở giáo dục theo hướng hiện đại, chuẩn hóa; ưu tiên các địa bàn đông dân cư, khu đô thị, khu công nghiệp. Đối với khu vực nội đô không còn quỹ đất mở rộng, thành phố sẽ có cơ chế đặc thù cho phép nâng tầng, tăng mật độ xây dựng đối với các trường học không còn quỹ đất; đồng thời ưu tiên sử dụng quỹ đất sau khi di dời trụ sở để xây dựng trường phổ thông và công trình công cộng.

Thành phố đặt mục tiêu bảo đảm mỗi xã, phường đều có trường mầm non công lập, tiểu học công lập và THCS công lập; khoảng 3 - 5 vạn dân có một trường THPT công lập phù hợp với nhu cầu thực tế.

Với giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp, quy hoạch xác định tiếp tục thực hiện lộ trình di dời các cơ sở đào tạo ra khỏi khu vực nội đô lịch sử để hình thành các đô thị đại học tập trung, hiện đại và đồng bộ. Quỹ đất sau di dời sẽ được ưu tiên phục vụ giáo dục phổ thông, công trình công cộng và không gian xanh.

Trong lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp, Hà Nội sẽ phát triển hệ thống mở, đa dạng và linh hoạt, đáp ứng nhu cầu thị trường lao động; xây dựng hệ thống đạt chuẩn, tiên tiến và hiện đại. Đầu tư xây dựng một số trường cao đẳng trọng điểm, chất lượng cao tiệm cận với các nước có nền giáo dục nghề nghiệp phát triển.

Đăng Chung

Nguồn GD&TĐ : https://giaoducthoidai.vn/quy-hoach-tong-the-ha-noi-tam-nhin-100-nam-lay-giao-thong-va-giao-duc-lam-dot-pha-post777775.html