Cuộc đối đầu giữa hai triết lý thiết kế
F-35 Lightning II và Su-57 Felon là 2 trong số những tiêm kích chiến đấu hiện đại nhất thế giới, đại diện cho đỉnh cao trong triết lý thiết kế máy bay chiến đấu của Mỹ và Nga.
Trên lý thuyết, cả 2 đều là tiêm kích tàng hình thế hệ thứ năm, có khả năng mang vũ khí trong khoang thân, tránh bị radar đối phương phát hiện và tấn công mục tiêu trên nhiều môi trường tác chiến khác nhau. Tuy nhiên, chúng được phát triển với những ưu tiên hoàn toàn khác biệt.
F-35 được thiết kế xoay quanh khả năng tàng hình, kết nối mạng và nhận thức chiến trường, trong khi Su-57 tập trung vào tốc độ, khả năng cơ động và tác chiến không đối không tầm xa.
Vậy đâu là mẫu máy bay vượt trội hơn? Để trả lời câu hỏi này, cần so sánh 2 tiêm kích theo 5 tiêu chí quan trọng gồm: Khả năng tàng hình, cảm biến, năng lực không chiến, khả năng tấn công và mức độ hoàn thiện trong khai thác thực tế.
Khả năng tàng hình: Vũ khí mạnh nhất của F-35
Tàng hình được xem là đặc điểm mang tính biểu tượng của một tiêm kích thế hệ thứ 5 và đây cũng là lĩnh vực mà F-35 sở hữu một trong những lợi thế lớn nhất.
Mẫu máy bay này được thiết kế ngay từ đầu nhằm giảm tối đa tín hiệu phản xạ radar. Khung thân, cửa hút khí động cơ, khoang chứa vũ khí và các lớp phủ hấp thụ sóng radar được tối ưu để giảm khả năng bị phát hiện.
Theo các ước tính công khai, diện tích phản xạ radar của F-35 chỉ khoảng 0,001-0,005m2.
Su-57 cũng được áp dụng các giải pháp thiết kế tàng hình và vật liệu hấp thụ sóng radar, nhưng chấp nhận một số thỏa hiệp nhằm ưu tiên hiệu suất khí động học. Phần lớn các đánh giá cho rằng diện tích phản xạ radar của Su-57 cao hơn đáng kể so với F-35.
Dù Su-57 khó bị phát hiện hơn các tiêm kích Nga đời trước như Su-35, F-35 vẫn được đánh giá là nền tảng tàng hình hiệu quả hơn.
Cảm biến và nhận thức tình huống: Thông tin là sức mạnh
Không chiến hiện đại ngày càng phụ thuộc vào việc bên nào phát hiện đối phương trước.
F-35 sử dụng tổ hợp cảm biến gồm radar mảng pha quét điện tử chủ động AN/APG-81 AESA, hệ thống ngắm mục tiêu quang điện tử EOTS và hệ thống quan sát toàn cảnh DAS để tạo ra một bức tranh chiến trường hợp nhất.
Phi công nhận được thông tin đã được xử lý mà không cần tự tổng hợp dữ liệu từ nhiều cảm biến khác nhau. Năng lực hợp nhất dữ liệu này thường được các phi công mô tả là điểm mạnh lớn nhất của F-35.
Trong khi đó, Su-57 được trang bị radar AESA N036 Byelka cùng nhiều hệ thống tìm kiếm và theo dõi hồng ngoại, mang lại khả năng phát hiện mục tiêu đáng kể.
Tuy nhiên, mức độ hoàn thiện và khả năng hợp nhất dữ liệu của hệ thống cảm biến trên Su-57 vẫn chưa được công khai nhiều.
Phần lớn các chuyên gia cho rằng F-35 hiện là chuẩn mực về nhận thức tình huống trong số các tiêm kích đang hoạt động.
Không chiến: Su-57 thể hiện ưu thế
Su-57 bắt đầu phát huy thế mạnh khi xét tới hiệu suất bay thuần túy.
Tiêm kích Nga có tốc độ tối đa vượt Mach 2, trong khi F-35 đạt Mach 1,6. Máy bay còn được trang bị động cơ điều hướng lực đẩy, cho phép thực hiện các động tác cơ động cực đoan mà rất ít máy bay có thể sánh kịp.
Những khả năng này có thể trở thành yếu tố quyết định trong các trận không chiến ở cự ly gần.
F-35 chưa bao giờ được thiết kế để trở thành một tiêm kích chuyên đấu vòng. Thay vào đó, nó được phát triển để phát hiện và tiêu diệt mục tiêu từ khoảng cách xa trước khi đối phương kịp phản ứng.
Tuy nhiên, nếu cuộc giao chiến chuyển sang phạm vi quan sát trực tiếp, Su-57 nhiều khả năng sẽ chiếm ưu thế nhờ độ cơ động và khả năng duy trì năng lượng vượt trội.
Khả năng tấn công: Được tạo ra cho chiến tranh hiện đại
Thiết kế đa nhiệm cho phép F-35 thực hiện nhiều loại nhiệm vụ khác nhau, gồm chiếm ưu thế trên không, tấn công chính xác, thu thập tình báo và chế áp hệ thống phòng không đối phương.
Khả năng mang vũ khí dẫn đường chính xác bên trong thân máy bay trong khi vẫn duy trì độ tàng hình cao giúp F-35 đặc biệt hiệu quả trong các môi trường tác chiến có mức độ đe dọa lớn.
Máy bay cũng có thể chia sẻ dữ liệu mục tiêu với các nền tảng khác, đóng vai trò như một trung tâm chỉ huy và kiểm soát trên không.
Su-57 cũng có khả năng thực hiện các nhiệm vụ tấn công, nhưng sự kết hợp giữa tàng hình, cảm biến và năng lực tác chiến mạng giúp F-35 có lợi thế đáng kể khi đối phó các mục tiêu được bảo vệ nghiêm ngặt.
Mức độ hoàn thiện trong khai thác: Những con số biết nói
Một trong những khác biệt lớn nhất giữa 2 mẫu tiêm kích nằm ở hồ sơ hoạt động thực tế.
Đã có hơn 1.200 chiếc F-35 được bàn giao trên toàn thế giới, tích lũy hàng trăm nghìn giờ bay trong biên chế nhiều lực lượng không quân khác nhau. Loại máy bay này cũng đã tham gia các chiến dịch thực tế và tiếp tục được nâng cấp thường xuyên.
Trong khi đó, Su-57 vẫn đang ở giai đoạn đầu của quá trình triển khai.
Các số liệu được công bố cho thấy chưa tới 50 chiếc Su-57 được đưa vào biên chế và kinh nghiệm tác chiến thực tế của dòng máy bay này vẫn còn hạn chế.
F-35 được cho là giành chiến thắng ở tiêu chí này.
Su-57 là một tiêm kích có năng lực cao, nổi bật về tốc độ, khả năng cơ động và không chiến cự ly gần. Đây là chương trình tiêm kích hiện đại nhất của Nga và vẫn là một đối thủ đáng gờm.
Kết luận: Mỗi mẫu có thế mạnh riêng
Tuy nhiên, chiến tranh trên không hiện đại ngày càng được quyết định bởi khả năng tàng hình, hợp nhất dữ liệu cảm biến, tác chiến mạng và phát hiện đối phương trước khi bị phát hiện.
Ở những tiêu chí đó, F-35 thể hiện hiệu quả vượt trội hơn.
Dù Su-57 có thể nắm lợi thế trong các trận không chiến kiểu truyền thống, khả năng tàng hình, nhận thức chiến trường, năng lực tấn công và hồ sơ hoạt động thực tế của F-35 giúp mẫu tiêm kích Mỹ được đánh giá cao hơn về tổng thể.
Theo IE, trong một cuộc cạnh tranh được quyết định bởi thực tế chiến tranh hiện đại thay vì các màn trình diễn trên không, F-35 là mẫu tiêm kích chiếm ưu thế hơn.
Theo IE
Hải Yến