Cụ thể, Đồng Nai sở hữu hệ sinh thái tự nhiên phong phú với 2 vườn quốc gia, khu bảo tồn và hệ thống hồ, thác đa dạng. Nổi bật là hồ Trị An - hồ nhân tạo lớn hàng đầu cả nước, cùng các không gian sinh thái giàu tiềm năng phát triển du lịch nghỉ dưỡng, thể thao, trải nghiệm. Bên cạnh đó, khu vực Bà Rá - hồ Thác Mơ được quy hoạch thành khu du lịch quốc gia, mở ra dư địa lớn cho liên kết vùng. Không chỉ dừng ở tài nguyên thiên nhiên, Đồng Nai còn có những giá trị văn hóa đặc sắc như: sóc Bom Bo, Làng cộng đồng Tà Lài hay Vườn quốc gia Bù Gia Mập - những “mạch nguồn” giàu bản sắc để phát triển du lịch cộng đồng, du lịch trải nghiệm. Tuy nhiên, các hạn chế về hạ tầng giao thông, chất lượng dịch vụ, đặc biệt là còn thiếu các sản phẩm du lịch chất lượng, độc đáo; chưa có nhiều đổi mới trong khai thác các di tích lịch sử, văn hóa… cũng hạn chế phần nào sự thu hút du khách đến với Đồng Nai.
Thời gian tới, việc đưa Sân bay Long Thành đi vào hoạt động không chỉ mở rộng cánh cửa đón khách quốc tế mà còn tái định vị Đồng Nai trên bản đồ du lịch khu vực. Ngoài ra, khi Đồng Nai lên thành phố, hệ thống giao thông kết nối được đẩy mạnh. Hệ thống cao tốc, vành đai và các tuyến metro kết nối được hoàn chỉnh, Đồng Nai sẽ rút ngắn khoảng cách với Thành phố Hồ Chí Minh và các trung tâm du lịch lớn, hình thành các hành lang du lịch liên hoàn. Đây là điều kiện để phát triển các mô hình “du lịch vệ tinh”, “du lịch cuối tuần” cũng như các sản phẩm nghỉ dưỡng cao cấp gắn với đô thị sân bay.
Theo định hướng trong Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, Đồng Nai sẽ phát triển mạnh hệ thống đô thị và du lịch, đặc biệt là các không gian ven sông, ven núi, ven hồ và khu vực phụ cận sân bay. Cách tiếp cận này không chỉ mở rộng không gian phát triển mà còn tạo ra cấu trúc du lịch hiện đại, tích hợp giữa nghỉ dưỡng - giải trí - thương mại - dịch vụ, hướng tới phân khúc khách có khả năng chi tiêu cao.
Để hiện thực hóa mục tiêu, vấn đề then chốt là hoàn thiện thể chế và chính sách. Đồng Nai cần tiếp tục cụ thể hóa các nghị quyết về phát triển du lịch theo hướng ưu tiên thu hút các nhà đầu tư chiến lược, tạo quỹ đất sạch, cải cách thủ tục hành chính, đồng thời có cơ chế ưu đãi đủ cạnh tranh đối với các dự án quy mô lớn như: Dự án Khu phức hợp du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí tại khu vực núi Chứa Chan, dự án du lịch đầu tiên tại Khu Bảo tồn thiên nhiên - văn hóa Đồng Nai. Song song đó là chiến lược phát triển sản phẩm du lịch đặc thù: du lịch sinh thái cao cấp, du lịch trải nghiệm văn hóa bản địa, du lịch thể thao - khám phá, du lịch gắn với nông nghiệp công nghệ cao.
Một trụ cột không thể thiếu là phát triển du lịch cộng đồng. Người dân cần được đặt vào vị trí trung tâm của quá trình phát triển, thông qua các chính sách hỗ trợ vốn, đào tạo kỹ năng, nâng cao năng lực quản lý và làm du lịch chuyên nghiệp. Đặc biệt, nguồn nhân lực du lịch phải được chuẩn hóa, từ đội ngũ hướng dẫn viên, quản lý đến lao động dịch vụ nhằm đảm bảo chất lượng phục vụ đồng đều và chuyên nghiệp hơn.
Khi những giải pháp trong phát triển du lịch được ưu tiên đẩy mạnh và các động lực mới được kích hoạt đúng hướng, du lịch Đồng Nai hoàn toàn có thể bứt phá, trở thành một trong những lĩnh vực quan trọng, đóng góp vào sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, đưa Đồng Nai phát triển nhanh, hiện đại, bền vững; đồng thời là điểm đến hấp dẫn của du khách trong nước và quốc tế.
Thư Ngọc