Thỏa thuận thương mại EU-Mỹ 'bị treo' sau loạt thuế quan mới của Tổng thống Trump

2 giờ trướcBài gốc

Một thỏa thuận thương mại xuyên Đại Tây Dương mang tính bước ngoặt sẽ không được các nghị sĩ EU phê chuẩn sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump áp thuế mới đối với các nước châu Âu như một phần trong nỗ lực nhằm giành quyền kiểm soát Greenland từ tay Đan Mạch.

Việc Quốc hội châu Âu xác nhận sẽ không tiếp tục tiến trình phê chuẩn thỏa thuận - vốn được Tổng thống Trump và Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen ký hồi tháng 7 năm ngoái - khiến tương lai của "đình chiến thương mại" trở nên bất định.

Trong một tuyên bố trực tuyến, ông Manfred Weber, Chủ tịch Đảng Nhân dân châu Âu (EPP), cho rằng căng thẳng leo thang giữa Mỹ và châu Âu đồng nghĩa với việc Nghị viện sẽ không bỏ phiếu ủng hộ thỏa thuận, vốn quy định mức thuế 15% đối với hàng hóa nhập khẩu từ EU vào Mỹ, đổi lại việc khối này không áp thuế lên hàng xuất khẩu của Mỹ.

"EPP ủng hộ thỏa thuận thương mại EU-Mỹ, nhưng trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump đưa ra các đe dọa liên quan đến Greenland, việc phê chuẩn là không thể ở thời điểm này", ông Weber viết. "Mức thuế 0% đối với hàng hóa Mỹ phải được tạm dừng".

Ông Manfred Weber, Chủ tịch Đảng Nhân dân châu Âu, cho biết căng thẳng leo thang giữa Mỹ và châu Âu đồng nghĩa với việc Nghị viện châu Âu sẽ không bỏ phiếu ủng hộ thỏa thuận EU-Mỹ. (Ảnh: Filip Singer/EPA qua Politico)

Trong khi các thành viên khác trong liên minh cầm quyền của bà Ursula von der Leyen đã thúc đẩy việc "tạm hoãn có tính chiến lược" triển khai thỏa thuận trong những tuần gần đây, thì chính EPP vẫn chưa bị thuyết phục cho đến lúc này.

Hôm thứ Tư (14/1 - giờ địa phương), các nghị sĩ đã trì hoãn quyết định có đóng băng việc phê chuẩn thỏa thuận hay không trong bối cảnh căng thẳng xoay quanh yêu cầu của Tổng thống Trump buộc Đan Mạch trao lại Greenland cho Mỹ. Dự kiến các nghị sĩ EU sẽ xác nhận việc đóng băng thỏa thuận trong cuộc họp vào thứ Tư tuần tới (21/1).

Karin Karlsboro - nghị sĩ Thụy Điển thuộc Renew, đồng thời là điều phối viên phụ trách thương mại - nói với tờ POLITICO hôm thứ Bảy rằng thỏa thuận EU–Mỹ sẽ không tìm được đủ sự ủng hộ từ các nghị sĩ.

"Vũ khí hạng nặng" thương mại

"Tôi không thấy khả năng nào để Quốc hội châu Âu bật đèn xanh cho thỏa thuận thuế quan này khi chúng tôi đưa ra quyết định vào thứ Tư. Thay vào đó, EU phải chuẩn bị đáp trả các đòn thuế quan của Tổng thống Trump, bao gồm cả những đòn nhắm vào Thụy Điển", bà nói. "Chúng ta cũng không thể loại trừ việc áp thuế trả đũa hoặc sử dụng ‘vũ khí hạng nặng’ nếu sức ép và cưỡng bức tiếp diễn".

"Vũ khí hạng nặng" mà EU đề cập (hay còn gọi là Công cụ Chống Cưỡng ép) cung cấp một loạt biện pháp trừng phạt có thể áp dụng với các đối thủ thương mại tìm cách đe dọa khối này. Trong số đó có các hạn chế về đầu tư, tiếp cận các chương trình mua sắm công, cũng như giới hạn đối với bảo hộ sở hữu trí tuệ.

Dù Quốc hội châu Âu thúc giục, quyết định kích hoạt Công cụ Chống Cưỡng ép sẽ thuộc về Ủy ban châu Âu nếu Tổng thống Trump thực sự thực hiện đe dọa mới của mình. Khi đó, biện pháp sẽ cần được thông qua bởi một đa số đủ lớn trong số các quốc gia thành viên.

Lãnh đạo Renew, Valérie Hayer, gọi các động thái của Tổng thống Trump là "không thể chấp nhận" và nói rằng "đã đến lúc chuyển từ phụ thuộc sang răn đe".

"EU cần sẵn sàng triển khai các biện pháp đáp trả có mục tiêu và tương xứng", bà Hayer viết trên X. "Việc kích hoạt Công cụ Chống Cưỡng ép của EU cần được xem xét rõ ràng, bởi nó được thiết kế chính xác cho những tình huống gây sức ép kinh tế kiểu này".

Bernd Lange, nghị sĩ Đức thuộc S&D và Chủ tịch Ủy ban Thương mại của Quốc hội châu Âu, cũng ủng hộ việc triển khai "vũ khí hạng nặng" chưa từng có tiền lệ trong bình luận với POLITICO.

"Những gì chúng tôi hình dung khi soạn Luật Chống Cưỡng ép đang trở thành hiện thực: nếu chính sách thương mại bị sử dụng như đòn bẩy chính trị, chúng ta có thể chống lại bằng nhiều biện pháp. Do đó, tôi kêu gọi Ủy ban châu Âu khởi động tiến trình và điều tra ngay lập tức," ông nói.

Phó Chủ tịch phụ trách thương mại của S&D, Kathleen Van Brempt, cũng tham gia lời kêu gọi sử dụng Công cụ Chống Cưỡng ép.

"Hoàn toàn là một điều gây phẫn nộ khi Tổng thống Donald Trump sử dụng thuế quan và các đe dọa kinh tế nhằm áp đặt một yêu sách lãnh thổ bất hợp pháp", bà Van Brempt tuyên bố. Việc phê chuẩn thỏa thuận, theo bà, "sẽ không phải là ‘thực dụng’ mà là cực kỳ thiếu khôn ngoan".

"Nếu điều này không phải là cưỡng ép thì là gì?", bà nói thêm.

Hôm thứ Bảy, Tổng thống Trump tuyên bố áp thêm 10% thuế đối với các quốc gia châu Âu đã điều quân tới Greenland. Mức thuế sẽ tăng lên 25% kể từ ngày 1/6, ông khẳng định, và sẽ duy trì "cho đến khi đạt được Thỏa thuận về việc Mua lại Greenland một cách Toàn diện và Triệt để".

Lãnh đạo châu Âu đã phản ứng giận dữ. Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa cảnh báo Washington rằng các mức thuế mới sẽ bị đáp trả "bằng phản ứng chung".

Thế Hải (Theo Politico, NBCnews, Thehill)

Nguồn Người Đưa Tin : https://nguoiduatin.vn/thoa-thuan-thuong-mai-eu-my-bi-treo-sau-loat-thue-quan-moi-cua-tong-thong-trump-204260118080500649.htm