Mới đây, Tổng thống Donald Trump đã quyết định hoãn áp dụng các mức tăng thuế quan mới đối với đồ nội thất bọc nệm, tủ bếp và tủ lavabo thêm một năm, lùi thời điểm thực thi sang năm 2027. Tuyên bố được đưa ra mới đây không đề cập trực tiếp đến lý do của việc trì hoãn tăng thuế nhưng được giới chuyên gia nhận định sẽ tác động không nhỏ đến các nước xuất khẩu gỗ vào Mỹ.
Trước đó, vào tháng 9/2025, ông Trump đã ra lệnh áp thuế mới ở mức 25% đối với tủ bếp và đồ nội thất bọc nệm. Các mức thuế này bắt đầu có hiệu lực từ tháng 10, với lộ trình tăng lên 50% đối với tủ bếp và 30% đối với đồ nội thất bọc nệm vào đầu năm 2026.
Ông Trump cho rằng các mức thuế đối với sản phẩm từ gỗ là cần thiết nhằm củng cố các ngành công nghiệp trong nước của Mỹ và phục vụ mục tiêu an ninh quốc gia. “Theo đánh giá của tôi, các biện pháp thuế quan sẽ là động lực giúp tăng cường chuỗi cung ứng, nâng cao khả năng chống chịu của ngành công nghiệp, tạo ra việc làm chất lượng cao và gia tăng mức độ sử dụng công suất sản xuất trong nước đối với các sản phẩm gỗ, để Mỹ có thể đáp ứng đầy đủ nhu cầu tiêu dùng nội địa, đồng thời tạo thêm lợi ích kinh tế thông qua việc đẩy mạnh xuất khẩu”, ông Trump chia sẻ.
Ông công bố các mức thuế sau khi kết thúc cuộc điều tra do Bộ Thương mại tiến hành theo Mục 232 của Đạo luật Mở rộng Thương mại, tập trung vào gỗ xẻ nhập khẩu. Quyết định của ông Trump sẽ tác động đến các quốc gia xuất khẩu gỗ vào nước này. Theo dữ liệu của Bộ Thương mại Mỹ, Trung Quốc và Việt Nam là hai nhà cung cấp nội thất lớn nhất của Mỹ.
Theo số liệu thống kê của Cục Hải quan Việt Nam, kim ngạch xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ nước ta trong tháng 11/2025 đạt khoảng 1,48 tỷ USD. Mặc dù giảm 3,3% so với tháng trước, con số này vẫn tăng 0,7% so với cùng kỳ năm 2024. Riêng nhóm sản phẩm gỗ đạt giá trị xuất khẩu khoảng 1 tỷ USD, giảm 4,3% so với tháng 10 và giảm 2,5% so với cùng kỳ, phản ánh những điều chỉnh ngắn hạn của thị trường trong giai đoạn cuối năm.
Tính chung 11 tháng đầu năm 2025, tổng kim ngạch xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ của Việt Nam đạt 15,5 tỷ USD, tăng 5,4% so với cùng kỳ năm 2024. Trong đó, xuất khẩu sản phẩm gỗ đạt 10,6 tỷ USD, tăng 4,5%. Hoạt động sản xuất – xuất khẩu của ngành gỗ đã từng bước ổn định trở lại sau giai đoạn suy giảm, thể hiện vai trò ngày càng rõ nét của các sản phẩm chế biến sâu, đặc biệt là đồ gỗ nội thất, trong cơ cấu xuất khẩu chung.
Về thị trường, xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ của Việt Nam tiếp tục tập trung vào các đối tác truyền thống, với Mỹ, Nhật Bản và Trung Quốc chiếm gần 80% tổng kim ngạch trong 11 tháng qua. Trong đó, Mỹ vẫn là thị trường lớn nhất với kim ngạch đạt khoảng 8,6 tỷ USD, tương đương 55,5% tổng giá trị xuất khẩu toàn ngành. Đáng chú ý, tốc độ tăng trưởng xuất khẩu sang Mỹ đạt 5,4%, tương đồng với mức tăng chung của toàn ngành, cho thấy vai trò ổn định và lâu dài của thị trường này đối với gỗ Việt Nam.
Ở chiều ngược lại, thị trường Mỹ đang ghi nhận sự sụt giảm trong nhập khẩu đồ nội thất bằng gỗ. Theo số liệu của Ủy ban Thương mại Quốc tế Hoa Kỳ (USITC), trong tháng 8/2025, nhập khẩu đồ nội thất gỗ của Mỹ đạt khoảng 1,6 tỷ USD, giảm 8,5% so với cùng kỳ năm trước. Lũy kế 8 tháng đầu năm 2025, tổng giá trị nhập khẩu nhóm hàng này đạt 13,5 tỷ USD, giảm 2,6% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, sự sụt giảm này không diễn ra đồng đều giữa các quốc gia cung ứng.
Đáng chú ý, nhập khẩu đồ nội thất gỗ của Mỹ từ Trung Quốc và các nhà cung cấp Bắc Mỹ giảm mạnh trong cùng kỳ đã tạo ra khoảng trống thị trường đáng kể cho các quốc gia Đông Nam Á. Việt Nam tiếp tục củng cố vị thế là nhà cung cấp đồ nội thất gỗ lớn nhất cho thị trường Mỹ, với thị phần đạt 45,3%, tương đương 6,1 tỷ USD trong 8 tháng đầu năm 2025, tăng 9% so với cùng kỳ năm trước. Trong khi đó, nhập khẩu từ Trung Quốc giảm xuống còn 1,4 tỷ USD, giảm 36%, khiến thị phần của nước này thu hẹp đáng kể từ 15,8% xuống còn 10,4%. Mexico và Canada lần lượt đứng sau với kim ngạch nhập khẩu và thị phần đều suy giảm ở mức hai chữ số.
Một yếu tố quan trọng góp phần củng cố vị thế của đồ gỗ Việt Nam tại Mỹ là sự ưa chuộng ngày càng rõ rệt của người tiêu dùng Mỹ đối với sản phẩm có xuất xứ từ Việt Nam. Theo USITC, tỷ trọng đồ nội thất gỗ Việt Nam trong tổng kim ngạch nhập khẩu của Mỹ đã tăng từ 36,2% năm 2023 lên khoảng 40,6% vào cuối tháng 8/2024.
Không chỉ hiện diện trên các hợp đồng thương mại lớn, sản phẩm gỗ Việt Nam đã đi sâu vào hệ thống phân phối bán lẻ, xuất hiện phổ biến tại các chuỗi bán lẻ và siêu thị lớn của Mỹ như Walmart, IKEA, Home Depot và Wayfair. Các dòng sản phẩm như ghế khung gỗ, bàn ăn, giường ngủ, nội thất phòng khách và phòng ăn được người tiêu dùng Mỹ lựa chọn rộng rãi nhờ thiết kế đa dạng, độ bền cao và mức giá phù hợp.
Thực tế tiêu dùng cho thấy, người Mỹ đã chi hàng tỷ USD mỗi năm cho đồ nội thất gỗ có xuất xứ từ Việt Nam. Thống kê của USITC cho biết, chỉ trong 9 tháng đầu năm 2022, giá trị nhập khẩu đồ nội thất gỗ của Mỹ từ Việt Nam đã đạt 7,2 tỷ USD. Riêng trong những tháng đầu năm 2025, mặt hàng ghế khung gỗ, tủ bếp nội thất những sản phẩm thế mạnh của Việt Nam đã đạt kim ngạch xuất khẩu gần 1,2 tỷ USD chỉ trong 5 tháng, cho thấy nhu cầu tiêu dùng thực tế và ổn định tại thị trường này.
Việc trì hoãn tăng thuế mới đối với ngành nội thất của chính quyền Tổng thống Trump dù không nêu rõ lý do, được xem là yếu tố giúp duy trì sự ổn định tương đối của dòng chảy thương mại trong ngắn hạn.
Nhìn tổng thể, kết quả xuất khẩu 11 tháng đầu năm 2025 cho thấy ngành gỗ Việt Nam đang đứng trước những cơ hội rõ ràng tại thị trường Mỹ, đặc biệt đối với nhóm sản phẩm gỗ nội thất. Dù các rủi ro liên quan đến thuế quan, tiêu chuẩn kỹ thuật và biện pháp phòng vệ thương mại vẫn hiện hữu, nhưng với nền tảng thị phần lớn, sự ưa chuộng của người tiêu dùng Mỹ và khả năng thích ứng ngày càng cao của doanh nghiệp, dư địa tăng trưởng của sản phẩm gỗ Việt Nam tại thị trường này vẫn được đánh giá là đáng kể.
Hà Linh