TP. Hồ Chí Minh: Hình thành Đô thị Khoa học Công nghệ phía Bắc, định vị cực tăng trưởng mới của siêu đô thị đa cực

2 giờ trướcBài gốc

Quang cảnh buổi họp báo công bố

Chiều 13/1, tại phường Bình Dương, UBND TP. Hồ Chí Minh phối hợp với Sở Khoa học và Công nghệ, Viện Nghiên cứu Phát triển Thành phố, Ban Quản lý các khu chế xuất và công nghiệp cùng Tập đoàn Becamex và VSIP tổ chức họp báo công bố Đề án “Đô thị Khoa học Công nghệ – Bắc TP. Hồ Chí Minh”.

Đây là đề án mang tính định hướng chiến lược, nhằm hình thành một không gian phát triển khoa học công nghệ quy mô lớn tại khu vực phía Bắc Thành phố – nơi hội tụ các điều kiện thuận lợi về hạ tầng, công nghiệp và liên kết vùng.

Đề án được xây dựng trong bối cảnh TP. Hồ Chí Minh đang mở rộng không gian phát triển sau sáp nhập, hướng tới mô hình siêu đô thị đa cực, trong đó mỗi khu vực được phân vai chức năng rõ ràng, có sự liên kết và cộng hưởng lẫn nhau. Trên cơ sở đó, Đô thị Khoa học Công nghệ phía Bắc được xác định là một cực khoa học công nghệ – đổi mới sáng tạo mới, đóng vai trò “bộ não” nghiên cứu – phát triển của vùng sản xuất công nghệ cao phía Bắc Thành phố.

Cụ thể hóa chủ trương Trung ương, phân vai rõ chức năng đô thị

Không gian phát triển Đô thị Khoa học Công nghệ phía Bắc đến năm 2050

Về mặt chính sách, Đề án là bước cụ thể hóa trực tiếp Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; đồng thời phát huy hiệu quả các cơ chế, chính sách đặc thù theo Nghị quyết số 98/2023/QH15 và Nghị quyết số 260/2025/QH15 của Quốc hội dành cho TP. Hồ Chí Minh.

Theo định hướng phát triển không gian đô thị, Đô thị Khoa học Công nghệ phía Bắc có chức năng bổ trợ và phân vai rõ ràng với khu vực trung tâm hiện hữu. Trong khi trung tâm Thành phố tiếp tục giữ vai trò trung tâm tài chính, dịch vụ cao cấp, văn hóa và sáng tạo, thì khu vực phía Bắc được định vị là hạt nhân nghiên cứu – phát triển, đào tạo nhân lực chất lượng cao và đổi mới sáng tạo gắn với sản xuất công nghệ cao.

Cách tiếp cận này phù hợp với yêu cầu tái cấu trúc mô hình tăng trưởng của Thành phố, chuyển từ phát triển theo chiều rộng sang chiều sâu, dựa trên kinh tế tri thức và khoa học công nghệ. Đồng thời, việc hình thành cực tăng trưởng mới tại phía Bắc cũng góp phần giãn áp lực dân số, hạ tầng cho khu vực nội đô, tạo dư địa phát triển dài hạn cho Thành phố.

Tích hợp nghiên cứu với sản xuất, tạo động lực tăng trưởng bền vững

Đô thị Khoa học Công nghệ phía Bắc là động lực tăng trưởng dựa trên KHCN và đổi mới sáng tạo trong kỷ nguyên mới

Một điểm nhấn quan trọng của Đề án là mô hình phát triển tích hợp, đặt trung tâm nghiên cứu – đổi mới sáng tạo ngay trong vùng sản xuất công nghệ cao quy mô lớn. Theo đó, vùng lõi đổi mới sáng tạo với quy mô hơn 100ha, cùng hệ thống cơ sở nghiên cứu, thử nghiệm và sản xuất công nghệ cao, được bố trí liền kề các khu công nghiệp khoa học công nghệ thế hệ mới như Riverside, Lai Hưng, Cây Trường và VSIP III.

Việc gắn kết chặt chẽ giữa nghiên cứu và sản xuất giúp rút ngắn chu trình từ nghiên cứu – phát triển, thử nghiệm đến thương mại hóa sản phẩm, khắc phục tình trạng đứt gãy giữa khoa học và thị trường – một hạn chế phổ biến trong phát triển khoa học công nghệ thời gian qua. Đây cũng là nền tảng để hình thành các ngành công nghiệp công nghệ cao có giá trị gia tăng lớn, đóng góp thiết thực cho tăng trưởng GRDP và ngân sách Thành phố.

Ông Đặng Tấn Đức, Viện trưởng viện nghiên cứu và phát triển tập đoàn Becamex trình bày tại buổi họp báo

Đáng chú ý, Đề án có lợi thế lớn về tính sẵn sàng triển khai khi khu vực Thành phố mới Bình Dương (cũ) đã được đầu tư đồng bộ về hạ tầng đô thị, giao thông và các thiết chế công cộng trong nhiều năm qua. Việc chuyển đổi công năng một số công trình hiện hữu, như Trung tâm Hành chính tỉnh Bình Dương (cũ), cho phép đưa nhanh các thiết chế khoa học công nghệ vào vận hành, sử dụng hiệu quả tài sản công.

Trên cơ sở đó, Đề án đề xuất mô hình quản lý theo cơ chế “một cửa” thông qua Ban Quản lý Phát triển Đô thị Khoa học Công nghệ trực thuộc UBND TP. Hồ Chí Minh; đồng thời áp dụng cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) đối với các công nghệ và mô hình quản trị mới. Việc huy động nguồn lực theo hình thức đối tác công – tư, với sự tham gia của các nhà đầu tư chiến lược trong và ngoài nước, được kỳ vọng bảo đảm tính khả thi và chuẩn mực quốc tế trong triển khai.

Hệ thống các tuyến đường sắt đô thị tại khu Đô thị Khoa học Công nghệ phía Bắc TP. Hồ Chí Minh

Về dài hạn, Đô thị Khoa học Công nghệ phía Bắc không chỉ tạo ra một động lực tăng trưởng mới, mà còn góp phần hình thành không gian sống và làm việc chất lượng cao cho đội ngũ nhân lực tri thức, thúc đẩy phát triển đô thị xanh – thông minh, khu công nghiệp sinh thái, đóng góp vào mục tiêu phát triển bền vững và cam kết phát thải ròng bằng “0” của Việt Nam.

Việc hình thành cực khoa học công nghệ mới tại phía Bắc Thành phố, gắn với mạng lưới các trung tâm tri thức và đổi mới sáng tạo hiện hữu, được kỳ vọng sẽ tạo ra sự lan tỏa mạnh mẽ về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo ra toàn Thành phố và khu vực lân cận, qua đó khẳng định vai trò đầu tàu của TP. Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới.

Văn Dũng

Nguồn Đại Biểu Nhân Dân : https://daibieunhandan.vn/tp-ho-chi-minh-hinh-thanh-do-thi-khoa-hoc-cong-nghe-phia-bac-dinh-vi-cuc-tang-truong-moi-cua-sieu-do-thi-da-cuc-10403631.html