Phát triển nghiên cứu là nền tảng nâng cao năng lực đại học
Trong giai đoạn đẩy mạnh phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, yêu cầu về nguồn nhân lực chất lượng cao, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược, đang trở nên cấp thiết đối với hệ thống giáo dục đại học. Trao đổi với Báo điện tử Chính phủ, PGS.TS Hoàng Minh Sơn – Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội cho rằng đây là nền tảng quan trọng để nâng cao năng lực khoa học công nghệ và đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới. Ông khẳng định, các cơ sở giáo dục đại học đang tập trung đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và nhân tài, nhất là trong lĩnh vực khoa học và công nghệ, nhằm đáp ứng yêu cầu triển khai các nghị quyết của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Cùng với đào tạo, việc đẩy mạnh các hướng nghiên cứu đỉnh cao, có tác động lớn là nhiệm vụ quan trọng nhằm nâng cao năng lực nghiên cứu và đóng góp của các cơ sở giáo dục đại học. Theo ông, cần phát triển các lĩnh vực nghiên cứu dựa trên nền tảng khoa học cơ bản để tạo tiềm lực lâu dài, đồng thời tập trung giải quyết các bài toán lớn đặt ra từ thực tiễn phát triển của Thủ đô, các vùng và cả nước.
Các lĩnh vực ưu tiên gồm ứng phó với biến đổi khí hậu, bảo vệ môi trường, bảo đảm an ninh năng lượng, cũng như phát triển các công nghệ chiến lược và công nghệ lõi. PGS.TS Hoàng Minh Sơn nhận định, đây là những lĩnh vực có ý nghĩa quan trọng đối với phát triển bền vững và năng lực khoa học, công nghệ quốc gia.
Bên cạnh đó, việc hoàn thiện hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trong các cơ sở giáo dục đại học được xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, nhằm gắn kết chặt chẽ giữa đào tạo, nghiên cứu và ứng dụng, góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và hiệu quả hoạt động khoa học, công nghệ.
Hoàn thiện cơ chế để thu hút nhân tài và phát triển đại học nghiên cứu
Theo PGS.TS Hoàng Minh Sơn, để phát triển các cơ sở giáo dục đại học theo định hướng đại học nghiên cứu, cần có các cơ chế cụ thể nhằm thu hút đội ngũ nhân tài, các nhà khoa học và giảng viên giỏi, bao gồm cả các chuyên gia đang làm việc ở nước ngoài.
Một trong những yêu cầu quan trọng là xây dựng cơ chế đủ thông thoáng để các cơ sở giáo dục đại học, đặc biệt là các đại học quốc gia, có quyền tự chủ và chủ động hơn trong việc sử dụng các nguồn kinh phí từ khoa học công nghệ và các nhiệm vụ khác, qua đó tạo điều kiện thu hút và phát triển đội ngũ nhân lực chất lượng cao.
Bên cạnh đó, cần có các cơ chế nhằm đẩy nhanh việc đơn giản hóa thủ tục đầu tư xây dựng và tăng cường cơ sở vật chất phục vụ đào tạo và nghiên cứu. PGS.TS Hoàng Minh Sơn lưu ý, việc hoàn thiện các nghị định của Chính phủ và các thông tư hướng dẫn có ý nghĩa quan trọng để rút ngắn quy trình, tạo điều kiện để các nhiệm vụ được triển khai nhanh, kịp thời và hiệu quả.
Ông nhấn mạnh, những việc cần làm phải được triển khai khẩn trương, bảo đảm tiến độ và hiệu quả trong thực tiễn.
Đẩy nhanh chuyển đổi số và đổi mới hoạt động dạy học
Để các chủ trương và nghị quyết được triển khai hiệu quả, các cơ sở giáo dục đại học cần chủ động triển khai các giải pháp đổi mới trong đào tạo và quản trị.
PGS.TS Hoàng Minh Sơn khẳng định, việc triển khai các chủ trương, nghị quyết trong giáo dục không thể chờ toàn hệ thống thấm nhuần đầy đủ từng nội dung mới bắt đầu thực hiện, mà cần được triển khai đồng thời với quá trình quán triệt và hoàn thiện cơ chế.
Ông nhấn mạnh, từng cơ sở giáo dục và đội ngũ giảng viên cần chủ động tham gia trực tiếp vào quá trình đổi mới. Những nhiệm vụ có thể triển khai ngay gồm đẩy mạnh chuyển đổi số trong nhà trường, đưa trí tuệ nhân tạo vào hoạt động dạy và học, đồng thời đổi mới chương trình, nội dung và phương pháp giảng dạy nhằm nâng cao chất lượng đào tạo.
Bên cạnh đó, sự vào cuộc của các bộ, ngành và địa phương có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo đảm điều kiện triển khai các chủ trương đổi mới giáo dục một cách đồng bộ và hiệu quả.
PGS.TS Hoàng Minh Sơn cũng chỉ ra rằng, một trong những hạn chế hiện nay là hệ thống cơ sở vật chất phục vụ giảng dạy, học tập và nghiên cứu ở nhiều nơi còn thiếu và chưa đáp ứng yêu cầu. Do đó, việc bảo đảm đủ phòng học, phòng thí nghiệm và trang thiết bị dạy học cho các cơ sở giáo dục, từ mầm non đến phổ thông và đại học, là nhiệm vụ cần được ưu tiên triển khai nhằm nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo.
Theo baochinhphu.vn