Xăng vượt đỉnh 27.000 đồng/lít: Vận tải 'ngồi trên lửa', chuyên gia hiến kế 'nóng'

16 giờ trướcBài gốc

Trước diễn biến phức tạp của thị trường quốc tế, Thủ tướng Chính phủ đã chủ trì cuộc họp khẩn, yêu cầu hành động quyết liệt để "ghìm cương" lạm phát và đảm bảo mục tiêu tăng trưởng năm 2026.

Doanh nghiệp vận tải "thở oxy"

Ngay chiều 7-3, khi giá xăng dầu thiết lập mức “kịch trần", không khí lo âu bao trùm giới kinh doanh vận tải. Anh Mai Kỳ Thắng, chủ xe tuyến Phan Thiết - TP.HCM, không giấu nổi tiếng thở dài. Với anh, đây là "cú đấm bồi" sau khi phải gánh thêm phí cao tốc Phan Thiết - Dầu Giây từ đầu tháng 3-2026.

"Một chuyến xe cõng thêm gần 1 triệu tiền phí cao tốc đã làm giảm một nửa lợi nhuận. Nay dầu tăng thêm gần 10.000 đồng/lít, tôi nhẩm tính chạy một chuyến về là không dư, thậm chí thâm hụt vào chi phí vận hành hệ thống", anh Thắng chia sẻ. Để tồn tại, anh dự tính phải tăng cước ít nhất 100.000 đồng/tấn hàng. Dù biết bạn hàng sẽ "thấm đòn", nhưng anh khẳng định không còn cách nào khác.

Giá xăng dầu tăng mạnh tạo ra áp lực đè nặng lên các doanh nghiệp vận tải.

Cùng cảnh ngộ, anh Phạm Văn Niên - chủ hãng xe Tân Niên (chuyên chở khách tuyến Đồng Nai – các tỉnh Tây Nguyên) cho biết đang phải bù lỗ từng ngày. Do vé đã bán từ trước và chịu sự kiểm soát giá nghiêm ngặt, nhà xe không thể tăng giá ngay lập tức. Khó khăn chồng chất khó khăn khi việc đổ nhiên liệu cũng bị siết chặt; mỗi lần vào cây xăng chỉ được đổ giới hạn 1 – 1,5 triệu đồng, khiến xe phải ghé 4-5 trạm mới đủ dầu cho một hành trình.

Cơn bão giá cũng quét qua các vùng biển. Công ty TNHH Bích Thanh (Lâm Đồng) chuyên thu mua mặt hàng hải sản vùng Bình Thuận cũ nhận định, với giá dầu hiện tại, ngư dân ra khơi cầm chắc lỗ vốn. "Tàu nào lỡ chạy hoặc còn dầu cũ thì ráng cho hết chuyến. Còn lại đều phải tính toán kỹ, thậm chí nằm bờ để tránh lỗ", ông Đỗ Văn Thanh - Giám đốc công ty cho hay.

Phản ứng trước chi phí đầu vào tăng phi mã, ngày 8-3, nhiều đơn vị đã buộc phải điều chỉnh giá. Nhà xe Hải Luân chạy tuyến TP.HCM - Đắk Lắk và một số nhà xe tuyến Gia Lai - Quảng Ngãi thông báo tăng 50.000 đồng/vé, đồng thời tăng cước hàng hóa.

Ở mảng vận tải hàng hóa, nhiều doanh nghiệp cũng cho biết dù cạnh tranh khốc liệt, công ty buộc phải tăng cước 5-10% và dự kiến sẽ còn tăng tiếp nếu giá dầu không hạ nhiệt.

Tuy nhiên, không phải đơn vị nào cũng tăng giá ngay. Ông Đỗ Văn Bằng (Giám đốc hãng xe Sao Việt tại Hà Nội) và ông Phạm Xuân Hoàng (Nhà xe Hoàng Công, chuyên tuyến Hà Nội - Quảng Ninh) cho biết vẫn đang cầm cự, giữ nguyên giá vé để chia sẻ với hành khách và chờ hoàn tất thủ tục kê khai giá với cơ quan thuế.

Dẫu vậy, ông Phạm Văn Tuấn (hãng xe Ngân Hà, chạy tuyến Lai Châu – Sa Pa – Lào Cai – Mỹ Đình) và ông Lê Đình Dũng (xe khách Lê Dũng, chuyên tuyến Điện Biên - Hà Nội) cảnh báo: Nếu đà tăng này kéo dài, việc điều chỉnh tăng giá vé từ 10-30% là điều không thể tránh khỏi để bù đắp chi phí, đặc biệt với các tuyến đường đèo dốc tiêu hao nhiều nhiên liệu.

Kiên định mục tiêu tăng trưởng, không để thiếu năng lượng

Trước bối cảnh xung đột tại Trung Đông leo thang gây áp lực lên giá dầu toàn cầu, các chuyên gia kinh tế cảnh báo về hiệu ứng "domino" lên giá nguyên liệu, phân bón và hàng hóa thiết yếu.

Chuyên gia kinh tế, PGS.TS Trần Hoàng Ngân cảnh báo, sức nóng này nếu không được kiểm soát sẽ tạo ra hiệu ứng "domino" nguy hiểm: từ giá xăng lan sang nguyên liệu, phân bón, khí gas và cước vận tải. Rủi ro đứt gãy chuỗi cung ứng khi tàu thuyền phải đổi lộ trình để tránh xung đột cũng đang đe dọa trực tiếp đến các hợp đồng xuất nhập khẩu, đặc biệt là thủy sản.

Theo ông Ngân, Việt Nam từng trải qua cuộc khủng hoảng 2008 hay xung đột Nga - Ukraine năm 2022, nên có nhiều kinh nghiệm trong điều hành giá. “Bài học kinh nghiệm cho thấy đây không phải lúc chần chừ," ông Ngân nhấn mạnh. Vị chuyên gia này kiến nghị Chính phủ phải nỗ lực giữ giá ổn định "bằng mọi giá".

Ông kiến nghị Chính phủ sử dụng nguồn thu ngân sách khả quan của hai tháng đầu năm để giảm thuế, phí xăng dầu. "Nếu để mất ổn định vĩ mô, cái giá phải trả sẽ lớn hơn rất nhiều so với phần ngân sách bỏ ra hỗ trợ", ông Ngân nhận định.

Đồng quan điểm, TS. Nguyễn Đức Độ (Học viện Tài chính) cho rằng mục tiêu kiểm soát lạm phát năm 2026 vẫn khả thi nếu có sự phối hợp nhịp nhàng giữa Quỹ bình ổn và chính sách thuế. Theo ông Độ, điều hành giá lúc này cần nguyên tắc "hài hòa lợi ích". Nếu kìm giá quá mức, doanh nghiệp sẽ đứt gãy nguồn cung; nhưng nếu thả nổi, tâm lý "té nước theo mưa" sẽ bùng phát. "Cần truyền thông minh bạch để doanh nghiệp và người dân hiểu, tránh hoang mang và đầu cơ tích trữ", ông Độ khuyến nghị.

Trước tình hình cấp bách, chiều 7-3, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã chủ trì cuộc họp với Hội đồng Tư vấn chính sách quốc gia. Thủ tướng nhấn mạnh bối cảnh thế giới biến động nhanh, khó lường, đặc biệt là xung đột tại Trung Đông đang đe dọa an ninh năng lượng và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Kết luận cuộc họp, Thủ tướng khẳng định Việt Nam phải kiên định mục tiêu giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và phấn đấu đạt mức tăng trưởng từ 10% trong năm 2026.

Người đứng đầu Chính phủ đưa ra các chỉ đạo trọng tâm. Về năng lượng, tuyệt đối không để thiếu xăng dầu, điện và năng lượng cho sản xuất, tiêu dùng. Phải xây dựng kịch bản ứng phó rủi ro từ bên ngoài, đồng thời coi đây là cơ hội để đẩy mạnh chuyển đổi năng lượng xanh, tự chủ nguồn lực quốc gia.

Phối hợp chặt chẽ, linh hoạt giữa chính sách tài khóa và tiền tệ. Bộ Tài chính và các cơ quan liên quan cần phản ứng chính sách kịp thời, "xoay chuyển tình thế" để hỗ trợ doanh nghiệp và người dân.

Tập trung tháo gỡ khó khăn cho các dự án tồn đọng, khơi thông điểm nghẽn về đất đai, tài nguyên; đẩy mạnh đầu tư công và huy động nguồn lực xã hội.

Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, càng khó khăn, thách thức càng phải giữ vững bản lĩnh, bình tĩnh xử lý. Các giải pháp phải vừa giải quyết vấn đề trước mắt, vừa có tầm nhìn chiến lược lâu dài.

Thông điệp từ Chính phủ và các chuyên gia cho thấy, dù "bão giá" xăng dầu đang gây sức ép lớn, nhưng với sự điều hành linh hoạt và các kịch bản ứng phó đã được chuẩn bị, nền kinh tế Việt Nam vẫn đang nỗ lực vượt qua sóng gió để đảm bảo các cân đối lớn trong năm 2026.

Thanh Hoa

Nguồn Vnbusiness : https://vnbusiness.vn/xang-vuot-dinh-27000-donglit-van-tai-ngoi-tren-lua-chuyen-gia-hien-ke-nong.html