Cá nhệch kho tộ - Đậm đà tình quê

3 giờ trướcBài gốc

Nhệch là loài cá sinh sống chủ yếu ở các bãi bồi cửa biển và khu vực rừng ngập mặn. Nhờ môi trường tự nhiên đặc thù, thịt nhệch có độ dai , béo tự nhiên và mùi vị riêng biệt. Cá nhệch vốn nổi tiếng với món gỏi tươi ngọt. Tuy nhiên, với những người không hợp đồ “sống”, cá nhệch kho tộ lại là lựa chọn lý tưởng.

Khác với nhiều món cá kho thông thường, cá nhệch kho tộ đòi hỏi sự công phu ngay từ khâu chọn nguyên liệu. Nhệch phải là cá tươi sống, mình to, khỏe, da trơn bóng, không trầy xước. Cá sau khi thu mua được làm sạch nhớt bằng chanh hoặc tro bếp, mổ bỏ nội tạng rồi cắt khúc vừa ăn. Công đoạn này tuy không phức tạp nhưng nếu làm không kỹ sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng món ăn.

Cá nhệch ngon phải là những con to, bụng trắng, da căng bóng

Gia vị kho nhệch mang đậm dấu ấn ẩm thực truyền thống của vùng biển. Cá được ướp với riềng, nghệ, gừng giã nhỏ, hành khô, tiêu xay và nước mắm cốt nguyên chất. Dưới đáy nồi đất, người kho lót một lớp rau răm và lá nghệ để khử mùi tanh, đồng thời tạo hương thơm đặc trưng. Một số gia đình còn thêm kẹo đắng để tạo màu và vị ngọt hậu, hoặc nước cốt dừa nhằm tăng độ béo, giúp món ăn thêm tròn vị.

Cá nhệch tươi sau khi làm sạch được ướp gia vị truyền thống trước khi xếp vào nồi đất để kho nhiều giờ

Điểm khác biệt lớn nhất của cá nhệch kho tộ nằm ở phương pháp chế biến. Cá phải được kho trong nồi đất truyền thống và đun hoàn toàn bằng bếp củi và ủ bằng trấu. Theo kinh nghiệm của người dân địa phương, chỉ có nồi đất mới giữ được nhiệt ổn định, giúp cá chín đều và thấm gia vị trong suốt quá trình kho kéo dài.

Thời gian kho cá thường từ 11 đến 12 giờ, thậm chí có mẻ được ủ than lên tới 24 giờ. Giai đoạn đầu, nồi cá được đun lửa lớn để cá sôi kỹ, tiết mỡ tự nhiên và hòa quyện gia vị. Khi nước kho dần sánh lại, lửa được hạ thấp, nồi cá chuyển sang ủ than hoặc trấu để giữ nhiệt. Người kho phải luôn túc trực bên bếp, tiếp nước kịp thời, điều chỉnh lửa đều tay, không được lơ là.

Nồi cá nhệch kho tộ được đun liên tục bằng củi và ủ than, đòi hỏi người kho luôn túc trực bên bếp

Nhờ kho lâu và đúng kỹ thuật, thịt nhệch càng săn chắc, dai thơm, trong khi xương mềm mục, có thể ăn được. Thành phẩm là niêu cá có màu nâu vàng bắt mắt, miếng cá còn nguyên hình dáng, mùi thơm đậm, át hoàn toàn mùi tanh. Khi thưởng thức, cá nhệch kho tộ cho cảm giác béo bùi nhưng không ngấy, ăn cùng cơm trắng nóng hổi rất đưa cơm.

Cá thành phẩm có màu nâu vàng, thịt săn chắc, xương mềm, dậy mùi gia vị

Trong đời sống thường nhật, cá nhệch kho tộ chủ yếu xuất hiện trong những bữa cơm gia đình, gắn với ký ức tuổi thơ của nhiều thế hệ người dân vùng biển Nga Sơn. Theo thời gian, món ăn này không chỉ dừng lại trong phạm vi gian bếp mà dần trở thành sản phẩm được nhiều người tìm mua vào dịp cuối năm.

Nhờ kho khô và kỹ, cá nhệch kho tộ có thể bảo quản lâu, thuận tiện làm quà biếu dịp Tết

Nhờ kho khô và kỹ, cá nhệch kho tộ có thể bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh cả tháng mà không ảnh hưởng đến chất lượng. Đây là điều kiện thuận lợi để món ăn được mang đi xa, trở thành món quà quê ý nghĩa. Mỗi dịp Tết đến, nhiều người con Nga Sơn xa quê lại chọn cá nhệch kho tộ làm quà biếu người thân, bạn bè như một cách gửi gắm hương vị quê nhà.

Giữa vô vàn sản phẩm quà Tết được đóng gói cầu kỳ, cá nhệch kho tộ vẫn được trân trọng bởi sự mộc mạc và giá trị tinh thần. Món quà ấy không chỉ mang theo hương vị biển mặn mòi, mà còn là hơi ấm của bếp củi, là ký ức của những cái Tết xưa giản dị nhưng đủ đầy.

Phương Anh

Nguồn Thanh Hóa : https://vhds.baothanhhoa.vn/ca-nhech-kho-to-dam-da-tinh-que-41783.htm