Cây đàn hương trắng là một loài cây gỗ quý hiếm, có nguồn gốc từ Ấn Độ, nổi tiếng thế giới vì lõi gỗ có mùi thơm đặc trưng, giá trị kinh tế rất cao. Loại cây này được sử dụng rộng rãi trong y học, làm nước hoa nhờ tinh dầu quý giá.
Nhận thấy tiềm năng của loại cây này, năm 2020, anh Luân Văn Nông đã chủ động tìm hiểu và nghiên cứu kỹ thuật trồng cây đàn hương trắng. Để đảm bảo chất lượng giống, anh trực tiếp xuống mua cây giống tại Học Viện nông nghiệp Việt Nam. Anh Nông chia sẻ: Ban đầu, tôi đưa vào trồng thử 50 cây đàn hương trắng, tuy nhiên do đây là loại cây bán ký sinh, rễ của nó cần bám vào rễ cây chủ khác để hút chất dinh dưỡng nên đòi hỏi kỹ thuật trồng và chăm sóc rất khắt khe, do chưa nắm vững kỹ thuật nên cây đàn hương tôi trồng sinh trưởng kém, tỷ lệ cây sống chỉ đạt 50%.
Với quyết tâm phát triển cây đàn hương, anh tiếp tục tìm tòi tài liệu, nghiên cứu kỹ thuật, điều chỉnh lại quy trình trồng, lựa chọn cây chủ phù hợp để trồng xen như cây sưa, bưởi, trám đen. Nhờ đó, diện tích cây đàn hương trồng sau phát triển tốt, tỷ lệ cây sống đạt cao, đến nay anh đã trồng được khoảng 500 cây đàn hương. Từ mục đích trồng cây lấy gỗ, quá trình tìm hiểu đặc tính của cây đàn hương, anh Nông nhận thấy lá của cây cũng chứa nhiều hoạt chất có lợi cho sức khỏe, vì thế anh đã tận dụng lá cây đàn hương để làm trà.
Anh Luân Văn Nông thu hoạch lá đàn hương để chế biến trà đàn hương
Năm 2025, sau thời gian thử nghiệm, hoàn thiện quy trình, anh Nông chính thức sản xuất trà đàn hương. Khác với các loại trà thông thường, trà đàn hương mang mùi hương dịu nhẹ, đặc trưng riêng, ngọt hậu. Theo nghiên cứu, trà đàn hương có nhiều công dụng như: giúp an thần, ngủ ngon, giảm căng thăng, chống oxy hóa, hỗ trợ tiêu hóa… Để làm ra sản phẩm đạt chất lượng, khâu lựa chọn nguyên liệu được anh đặc biệt chú trọng. Theo đó, lá đàn hương được hái vào thời điểm thích hợp, chọn những búp hoặc lá không bị sâu bệnh, sau đó rửa sạch, để ráo và tiến hành sao thủ công (việc sao thủ công sẽ giúp giữ nguyên hương vị trà).
Để khẳng định chất lượng, giá trị sản phẩm, ngay khi sản xuất, anh còn chủ động các điều kiện để đưa sản phẩm trà đàn hương đạt OCOP (chương trình mỗi xã một sản phẩm). Theo đó, anh đã đầu tư xây dựng nhà xưởng sản xuất với khu vực chế biến, đóng gói, bảo quản riêng, đồng thời hoàn thiện mẫu mã, bao bì cho sản phẩm. Vừa qua, sản phẩm trà đàn hương đã được công nhận sản phẩm OCOP 3 sao. Với giá bán từ 2 - 4 triệu đồng/kg (tùy loại), mỗi tháng, gia đình anh có thêm nguồn thu nhập khoảng 10 triệu đồng từ trà đàn hương, thị trường tiêu thụ chủ yếu ở trong và ngoài tỉnh.
Ông Hoàng Đăng Duy, Trưởng Phòng Kinh tế xã Thiện Long đánh giá: Mô hình trồng và chế biến trà đàn hương của gia đình anh Luân Văn Nông là hướng đi mới, mang tính sáng tạo và hiệu quả. Việc tận dụng lá đàn hương để chế biến trà không chỉ giúp nâng cao giá trị cây trồng, đem lại thu nhập cho gia đình mà còn góp phần đa dạng hóa sản phẩm nông nghiệp của xã. Thời gian tới, chúng tôi sẽ khuyến khích, tạo điều kiện để hộ kinh doanh tiếp cận các chương trình hỗ trợ về xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm; định hướng gia đình anh Nông liên kết với các hộ dân khác đưa cây đàn hương vào trồng, tạo nguồn nguyên liệu đáp ứng nhu cầu của thị trường.
Thời gian tới, anh Luân Văn Nông dự định tiếp tục mở rộng diện tích trồng đàn hương, đồng thời hướng đến đưa sản phẩm vào hệ thống siêu thị, cửa hàng nông sản, đặc sản, sản phẩm OCOP trong và ngoài tỉnh. Với sự đồng hành của chính quyền địa phương và sự chủ động của người dân, tin tưởng rằng sản phẩm trà đàn hương sẽ tiếp tục khẳng định chỗ đứng trên thị trường, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế của xã.
HIỂU LAM - CÁT TIÊN