Khủng hoảng hàng không toàn cầu

3 giờ trướcBài gốc

Tăng giá, bù phí nhiên liệu

Nhiên liệu bay tăng giá đột biến đi kèm với tình trạng khan hiếm trên diện rộng đã giáng một đòn mạnh vào tình hình tài chính của các hãng hàng không trên toàn thế giới.

Theo Hiệp hội Vận tải hàng không quốc tế (IATA), với mức giá Jet A-1 hiện nay, chi phí khai thác của các hãng hàng không có thể tăng thêm khoảng 50-60%. Trong trường hợp giá nhiên liệu vượt ngưỡng 200 USD/thùng, chi phí vận hành của các hãng bay có thể tăng trên 70%, tạo sức ép lớn đối với hiệu quả khai thác của toàn ngành.

Hàng loạt hãng hàng không lớn nhỏ gặp khủng hoảng vì xung đột và thiếu nhiên liệu.

Tại Canada, các hãng hàng không đã thông báo tăng giá vé. Air Transat bổ sung phụ phí nhiên liệu đối với các chuyến bay đến châu Âu, tăng thêm khoảng 25 CAD cho các chuyến bay khởi hành từ Canada và 23,5 CAD cho các chuyến bay từ châu Âu. Air Canada và WestJet đang điều chỉnh giá vé do chi phí nhiên liệu tăng.

Theo IATA, giá nhiên liệu máy bay đã tăng mạnh trong thời gian gần đây, từ 99,4 USD/thùng lên 157,41 USD/thùng chỉ trong giai đoạn 27/2 đến 6/3, tương đương mức tăng hơn 58%.

Một số hãng hàng không khác như Cathay Pacific, Air New Zealand, Qantas Airways và Scandinavian Airlines cũng đã thông báo tăng giá vé. Thai Airways cho biết có thể tăng giá vé 10-15% để bù đắp chi phí nhiên liệu, trong bối cảnh nhu cầu bay sang châu Âu đang tăng mạnh.

Theo New York Post, Air New Zealand sẽ cắt giảm khoảng 1.000 chuyến bay trong hai tháng tới do giá nhiên liệu tăng vọt do xung đột ở Trung Đông. Quá trình cắt giảm diễn ra cho đến đầu tháng 5/2026, chấp nhận việc hơn 40.000 hành khách bị ảnh hưởng.

Air New Zealand sẽ cắt giảm khoảng 1.000 chuyến bay trong hai tháng tới.

Nikhil Ravishankar - Giám đốc điều hành của Air New Zealand - chia sẻ với 1News: "Các biện pháp can thiệp mà chúng tôi đưa ra không chỉ hợp lý mà còn là điều mà tất cả các hãng hàng không trên thế giới đang làm".

Hủy chuyến, dừng bay

Các hãng hàng không trong khu vực châu Á được cho là ít thực hiện các chương trình phòng hộ giá dầu so với đối thủ tại châu Âu và Mỹ, khiến họ dễ bị ảnh hưởng hơn khi giá nhiên liệu bay tăng đột biến.

Hong Kong Airlines cũng ứng phó bằng cách tăng phụ phí nhiên liệu trên nhiều đường bay từ ngày 12/3. Phụ phí trên các chuyến bay tới Trung Quốc đại lục tăng thêm 5 HKD, còn các chuyến bay đường dài tới Bắc Mỹ tăng thêm 150 HKD. Trong khi đó, Trung Quốc, Singapore chưa ghi nhận tình trạng thiếu nhiên liệu nội địa.

Không dừng lại ở bài toán chi phí khổng lồ, các hãng bay đang đau đầu với một cuộc khủng hoảng không phận thực sự.

Hãng hàng không Qantas của Úc cho biết trong một tuyên bố rằng đang tăng giá vé sẽ thay đổi từ tuyến này sang tuyến khác sau khi chi phí nhiên liệu máy bay tăng lên tới 150% trong hai tuần qua. "Bất chấp các biện pháp phòng ngừa rủi ro, tình trạng này dẫn đến chi phí cao hơn cho toàn bộ tập đoàn," đại diện Qantas nói.

Dean Long từ Hiệp hội Công nghiệp Du lịch Úc nói với ABC News rằng giá vé máy bay quốc tế của hãng hàng không sẽ tăng khoảng 5% trên diện rộng. Tác động rõ nét của xung đột với ngành hàng không sẽ được cảm nhận trong 3-6 tháng nữa.

Michael Linenberg - chuyên gia phân tích tại Deutsche Bank - cho rằng các hãng hàng không trên toàn cầu có thể phải cho hàng nghìn máy bay ngừng hoạt động nếu chiến sự kéo dài.

Ông Subhas Menon, Tổng Giám đốc Hiệp hội các hãng hàng không châu Á - Thái Bình Dương (AAPA), phân tích: "Nếu giá dầu thô tăng 20%, giá nhiên liệu máy bay sẽ tăng gấp nhiều lần do tình trạng khan hiếm hơn, làm tăng đáng kể chi phí hoạt động cũng như nguồn nhân lực, vốn đang bị quá tải do thời gian bay kéo dài hơn khi không phận bị đóng cửa".

Tình hình hàng không Việt Nam

Ở Việt Nam, mới đây Cục Hàng không Việt Nam đã họp với các cơ quan, đơn vị trong ngành hàng không về kế hoạch ứng phó với các tác động từ việc tăng giá nhiên liệu do xung đột tại Trung Đông. Thông tin nổi cộm là giá nhiên liệu JetA1 đã tăng gấp 3 lần khiến các hãng hàng không gặp nhiều khó khăn khi chi phí dự kiến đội lên 60-70%.

Các hãng hàng không kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét nhiều chính sách, cơ chế hỗ trợ nhằm duy trì hoạt động vận tải hàng không sắp tới.

Công ty TNHH MTV Nhiên liệu hàng không Việt Nam (Skypec) thông tin có thể đảm bảo cung cấp nhiên liệu cho các hãng hàng không đến 31/3 và đã đặt hàng cho nhu cầu tháng 4 tới. Tuy nhiên, trong thời gian tiếp theo, công ty sẽ phải tiếp tục theo dõi thêm diễn biến tình hình của khu vực Trung Đông.

Sáng 17/3, tại trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính tiếp Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam - Ngài Ito Naoki. Thủ tướng đề nghị Nhật Bản tăng cường hợp tác, hỗ trợ Việt Nam về năng lượng, xăng dầu để cùng vượt qua khó khăn trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông ảnh hưởng tới chuỗi cung ứng dầu thô.

Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam chp biết sẽ báo cáo với Chính phủ Nhật Bản và các cơ quan liên quan của Nhật Bản về các đề xuất của Thủ tướng Chính phủ liên quan hỗ trợ Việt Nam đảm bảo an ninh năng lượng.

Theo Reuters, Nhật Bản đã lên kế hoạch xả kho dự trữ dầu từ 16/3 nhằm giảm tác động từ xung đột tại Trung Đông với giá nhiên liệu tại nước này. Nhật Bản sẽ xuất kho dự trữ khoảng 80 triệu thùng dầu. Động thái trên có thể làm nguồn dự trữ dầu của Nhật giảm khoảng 17%.

Ngọc Ánh

Nguồn Tiền Phong : https://tienphong.vn/khung-hoang-hang-khong-toan-cau-post1828154.tpo