Xuất khẩu thủy sản Việt Nam quý I/2026 đạt 2,64 tỷ USD trước loạt áp lực mới

2 giờ trướcBài gốc

Theo dữ liệu từ Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản (VASEP), kim ngạch xuất khẩu thủy sản của Việt Nam trong quý I/2026 đạt 2,64 tỷ USD, tăng 14,4% so với cùng kỳ năm 2025. Kết quả này phản ánh sự phục hồi tích cực của các nhóm hàng chủ lực, dù toàn ngành đang bước vào giai đoạn chịu nhiều sức ép từ các quy định thương mại quốc tế và áp lực cạnh tranh gia tăng.

Cơ cấu hàng xuất khẩu và biến động tại các thị trường chính

Tôm tiếp tục giữ vị thế là ngành hàng đóng góp lớn nhất với kim ngạch vượt 1 tỷ USD, chiếm 40,4% tổng giá trị xuất khẩu. Cá tra ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng 16,8%, đạt gần 514 triệu USD. Các nhóm hàng khác như mực, bạch tuộc, nhuyễn thể có vỏ và cua ghẹ cũng duy trì đà tăng trưởng khả quan. Ngược lại, cá ngừ vẫn gặp khó khăn do sức mua yếu và các quy định khắt khe về truy xuất nguồn gốc khai thác.

Về thị trường, Trung Quốc và Hồng Kông trở thành động lực tăng trưởng lớn nhất với kim ngạch 744 triệu USD, tăng 49% so với cùng kỳ. Nhu cầu tại khu vực này tập trung mạnh vào các dòng sản phẩm tươi sống và cao cấp như tôm hùm, cua sống. Trong khi đó, thị trường Nhật Bản duy trì sự ổn định, còn khối CPTPP và ASEAN tiếp tục tận dụng các lợi thế về thuế quan để gia tăng thị phần.

Tại các thị trường truyền thống khác, bức tranh xuất khẩu có sự phân hóa rõ rệt. Xuất khẩu sang Mỹ giảm 7,4%, trong khi khu vực EU chỉ ghi nhận mức tăng nhẹ. Sự sụt giảm này được nhận định là do tâm lý tiêu dùng thận trọng và tác động từ các chính sách thương mại mới.

Cơ hội từ các hiệp định thương mại và xu hướng tiêu dùng mới

VASEP nhận định, năm 2026 vẫn mở ra nhiều cơ hội có điều kiện cho thủy sản Việt Nam. Nhu cầu tiêu thụ toàn cầu, đặc biệt tại Mỹ, EU và Nhật Bản, đang có sự dịch chuyển sang các sản phẩm chế biến sâu, tiện lợi và minh bạch về nguồn gốc. Việc tận dụng tốt các quy tắc xuất xứ từ những hiệp định như CPTPP, EVFTA và UKVFTA sẽ là chìa khóa để doanh nghiệp nội địa gia tăng lợi thế cạnh tranh về giá.

Bên cạnh đó, tình trạng thiếu hụt nguồn cung ở một số khu vực đối với các loài cá thịt trắng và nhuyễn thể cũng tạo không gian cho hàng thủy sản Việt Nam mở rộng thị phần tại những phân khúc chất lượng cao.

Loạt thách thức và rào cản kỹ thuật bủa vây

Dù có những tín hiệu lạc quan về doanh số, ngành thủy sản đang phải đối diện với ba nhóm thách thức lớn:

Cạnh tranh gay gắt: Áp lực từ các cường quốc cung ứng như Ecuador, Ấn Độ, Indonesia và Thái Lan đang đè nặng lên các mặt hàng thế mạnh của Việt Nam như tôm và cá thịt trắng.
Rào cản kỹ thuật và pháp lý: Các quy định về thuế chống bán phá giá tại Mỹ, chương trình giám sát nhập khẩu hải sản (MMPA), hệ thống chứng nhận khai thác điện tử của EU và việc chưa gỡ bỏ "thẻ vàng" IUU đang gây khó khăn cho hoạt động thông quan.
Áp lực từ người tiêu dùng: Khách hàng tại các thị trường phát triển ngày càng nhạy cảm về giá nhưng lại đòi hỏi khắt khe hơn về trách nhiệm môi trường, xã hội và các tiêu chuẩn phát triển bền vững.

Trong bối cảnh này, VASEP khuyến nghị các doanh nghiệp cần tập trung vào việc tối ưu hóa quy trình sản xuất, tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về truy xuất nguồn gốc và đẩy mạnh các sản phẩm giá trị gia tăng để duy trì sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Tuệ Nhân

Nguồn Lâm Đồng : https://baolamdong.vn/xuat-khau-thuy-san-viet-nam-quy-i2026-dat-264-ty-usd-truoc-loat-ap-luc-moi-440443.html